بمب خبری: ایران فقط یک گزینه دارد؛ خنثیسازی تحریم!
رهبر انقلاب سیاستگذاری اقتصادی را راهبرد کلیدی خنثیسازی تحریمها در جنگ اقتصادی معرفی کردند
اعتقاد و باور به آغاز جنگ اقتصادی علیه کشور، به عنوان پیشزمینه اصلی خنثیسازی تحریمها در ایران، مورد توجه سیاستگذاران قرار گرفته است. این رویکرد در سالهای اخیر و در تقابل با دوگانهای تحت عنوان "رفع یا خنثیسازی تحریم"، اهمیت ویژهای یافته است.
تأکید رهبر انقلاب بر ضرورت خنثیسازی تحریمها
رهبر انقلاب در بیانات متعدد خود، بارها بر لزوم خنثیسازی تحریم در کنار تلاش دستگاه دیپلماسی برای رفع تحریم تأکید کردهاند. ایشان در سخنرانی سال ۱۳۹۹ خود، با بیان اینکه «رفع تحریم دست دشمن است، و خنثیکردن تحریم دست ما است؛ پس این مقدّم است»، به این موضوع اشاره کردند. این تأکید، پرسشی اساسی را مطرح میسازد که چرا خنثیسازی تحریم تا این حد اهمیت دارد و پیشزمینه تحقق آن چیست.
فشار اقتصادی؛ ابزار دشمن برای اهداف سیاسی
برای درک اهمیت خنثیسازی تحریم، باید در نظر داشت که دشمنان خارجی که تحریمها را بر کشور اعمال کردهاند، نفعی از توسعه اقتصادی و بهبود وضعیت معیشت مردم نمیبرند. منافع آنها در اعمال تحریمها و افزایش فشار اقتصادی بر کشور است تا به اهداف سیاسی خود دست یابند. این فشار تا زمانی که توانایی اعمال آن را داشته باشند، ادامه خواهد داشت. هدف اصلی تحریمکنندگان، فروپاشی اقتصادی کشور و به چالش کشیدن مشروعیت نظام سیاسی است تا از این طریق، با افزایش فشارها، مردم را به خیابانها کشانده و در نهایت منجر به تغییر نظام سیاسی شوند. به عبارتی، تحریمکننده به دنبال پیادهسازی هدف سیاسی خود با ابزار اقتصادی است.
مقدمه خنثیسازی: درک واقعیت جنگ اقتصادی
سیاستگذار اقتصادی با چنین فرضی باید به دنبال خنثیسازی تحریمها باشد. خنثیسازی تحریمها ابعاد و راهحلهای مختلفی دارد، اما مقدمه آن، درک عمیق از ماهیت جنگ اقتصادی و آمادگی برای تداوم وضعیت تحریمی در کشور است. اگر سیاستگذار این فرض را بپذیرد که کشور درگیر جنگ اقتصادی است، سیاستهایی اتخاذ خواهد کرد که تأثیر تحریم را کاهش دهد. در مقابل، اگر چنین تصوری وجود نداشته باشد یا تحریمها به شکل کوتاهمدت ارزیابی شوند، شکنندگی اقتصادی افزایش یافته و منجر به وارد آمدن شوکهای بیشتر به اقتصاد و در نتیجه افزایش اثر تحریمها، همان هدف اصلی تحریمکنندگان، خواهد شد.
ضرورت یکپارچگی سیاستگذاران در مواجهه با جنگ اقتصادی
بررسی رویکرد دولتهای اخیر نشان میدهد که در شرایط تحریمی، برخی سیاستهایی در کشور پیادهسازی شدهاند که با تصور وقوع یک جنگ اقتصادی سازگاری نداشتهاند. به عنوان مثال، سیاستهای اصلاح قیمتی که از سال ۱۳۹۸ تا امروز در حال اجراست، در شرایطی که اقشار مردم تحت فشار شدید اقتصادی هستند، فشارهای مضاعفی را بر جامعه وارد کرده است. مسئولان گاهی اوقات نتایج این سیاستها را به تحریمهای خارجی نسبت میدهند، در حالی که ممکن است ارتباط چندانی با آن نداشته باشد. بنابراین، پیشزمینه اصلی خنثیسازی تحریمها، باور یکپارچه دولت و تمامی سیاستگذاران به قرار داشتن کشور در وضعیت جنگ اقتصادی است. برای تغییر این وضعیت، تمام ارکان حاکمیت باید به جنگ اقتصادی علیه کشور اعتقاد داشته باشند و بر اساس آن اقدام به سیاستگذاری کنند.