فوری و جنجالی: ساتنا ۶ بانک را زمینگیر کرد! پشت پرده چیست؟
بانک مرکزی نظارت بر اضافهبرداشت و ناترازی بانکها را برای انضباط پولی تشدید کرد.
بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، در راستای تشدید نظارت بر شبکه بانکی و کنترل ناترازیها، از فردا دسترسی برخی بانکهای دارای اضافهبرداشت از منابع این بانک را به سامانه تسویه ناخالص آنی (ساتنا) محدود میکند. این اقدام با هدف افزایش انضباط پولی و مدیریت بهینه نقدینگی در سیستم بانکی صورت میگیرد.
محدودیت دسترسی به سامانه حیاتی
بر اساس اطلاعات موجود، حدود شش بانک در حال حاضر به دلیل اضافهبرداشت از بانک مرکزی، مشمول این تصمیم نظارتی شدهاند. سامانه ساتنا به عنوان یکی از اصلیترین زیرساختهای نظام پرداخت کشور، نقش محوری در تسویه مبادلات کلان بینبانکی و مدیریت جریان نقدینگی ایفا میکند. محدودیت دسترسی به این سامانه میتواند فشار عملیاتی قابل توجهی بر بانکهای ناتراز وارد آورده و آنها را ملزم به اصلاح ساختار مالی خود کند.
رویکرد جدید بانک مرکزی در نظارت بانکی
این تصمیم بانک مرکزی در ادامه سیاستهای نظارتی ماههای اخیر این نهاد است که بارها بر ضرورت کاهش اضافهبرداشت بانکها، مهار خلق نقدینگی بیضابطه و بازگشت بانکهای دارای مشکل به مسیر انضباط مالی تأکید کرده است. به نظر میرسد محدودسازی دسترسی به زیرساختهای حیاتی پرداخت، بخشی از مجموعه ابزارهای جدید بانک مرکزی برای ترغیب بانکهای پرریسک به اصلاح رفتار مالی و کاهش وابستگی آنها به منابع بانک مرکزی باشد.
افزایش هزینه ناترازی و پیام به شبکه بانکی
کارشناسان اقتصادی بر این باورند که رویکرد اخیر بانک مرکزی نشاندهنده تغییر جهت نظارت بانکی از صرفاً هشدارهای اداری به استفاده از ابزارهای عملیاتی و مؤثر است. این شیوه میتواند هزینه تداوم ناترازی و اضافهبرداشت را برای بانکها به شکل ملموسی افزایش دهد و پیام روشنی را به کل شبکه بانکی مخابره کند که استفاده از امکانات کلیدی نظام پرداخت، بدون رعایت قواعد انضباطی ممکن نخواهد بود.