وسواس ایران به مربیان کروات: از استانکو تا اسکوچیچ، راز یک عشق ابدی فاش شد!
پیوند ناگسستنی فوتبال ایران و مربیان کروات؛ از بلاژویچ تا اسکوچیچ
یک رسانه کروات با تحلیل عملکرد مربیان هموطن خود در فوتبال ایران، بر تداوم و استمرار ارتباط ویژه و دیرینه میان فوتبال دو کشور تأکید کرده است. وبسایت کروات "دِنوونو" در یادداشتی اختصاصی به این ارتباط خاص پرداخته و گزارش خود را با این جمله آغاز کرده است: «کرواتها همواره با نگاهی متفاوت و سرشار از همدردی به ایران نگریستهاند.»
ارتباط دیرینه؛ از دغدغهها تا آمار درخشان
این رسانه کروات در ادامه گزارش خود میافزاید: «ما همیشه با اشتیاق و البته کمی نگرانی، ماجراجویی مربیانمان را در تهران دنبال کردهایم.» این گزارش، تاریخ سیاسی پرفراز و نشیب ایران را عامل نگرانی برای هموطنان کروات دانسته که بیش از هر ملت دیگری در جهان، در فوتبال ایران نقشآفرینی کردهاند. آمار ارائه شده در این گزارش خیرهکننده است؛ تا به امروز پنج مربی کروات هدایت تیم ملی ایران را بر عهده داشتهاند. این فهرست شامل استانکو پوکلهپوویچ، تومیسلاو ایویچ، میروسلاو بلاژویچ، برانکو ایوانکوویچ و در نهایت دراگان اسکوچیچ میشود. بر اساس تحلیل این رسانه، بیشک میتوان گفت که ایرانیها علاقه وافری به مربیان کروات نشان دادهاند.
استانکو پوکلهپوویچ؛ پیشگام و فاتح یخها
زنده یاد استانکو پوکلهپوویچ، مربی فقید کروات، به عنوان اولین نفر، مسیر ارتباط فوتبالی ایران و کرواسی را گشود. او که سابقه هدایت تیم ملی کرواسی را در کارنامه داشت، در سال ۱۹۹۴ راهی ایران شد. پوکلهپوویچ بعدها در مصاحبهای اذعان داشت: «کاملاً اتفاقی و با توصیه یک مربی اسلوونیایی به رئیس فدراسیون ایران معرفی شدم.» او ابتدا هدایت تیم ملی و سپس باشگاه پرسپولیس را بر عهده گرفت؛ تیمی که برای بیست سال قهرمان نشده بود اما استانکو آنها را به دو قهرمانی متوالی رساند و به همین دلیل نزد هواداران محبوبیت بینظیری یافت. وی از زیبایی اصفهان و کیفیت غذاهای ایرانی نیز به نیکی یاد کرده بود. موفقیتهای استانکو، راه را برای حضور مربیانی چون ایویچ، بوناچیچ، بگوویچ و بعدها دالیچ و اشتیماتس در فوتبال ایران هموار کرد.
تومیسلاو ایویچ؛ منادی نظم و حرفهایگری
تومیسلاو ایویچ بزرگ نیز حضوری مهم در فوتبال ایران داشت. او که به کمالگرایی مطلق شهره بود، تنها چهار ماه (ژانویه تا مه ۱۹۹۸) در ایران دوام آورد. ایویچ اعتقاد داشت: «بازیکنان ایرانی استعداد ذاتی عجیبی دارند اما فاقد نظم و حرفهایگری هستند. روزی که آنها در اروپا بازی کنند و دیسیپلین بیاموزند، تبدیل به بازیکنانی در سطح جهانی میشوند.» پیشبینی او به حقیقت پیوست و امروزه ایران یک قدرت معتبر فوتبالی است که ستارههایش در قلب اروپا میدرخشند.
میروسلاو بلاژویچ؛ نمایش پرشور و عشق بیحد
حضور میروسلاو بلاژویچ در ایران همچون نمایشی باشکوه بود. او با هر حرکت خود، ایرانیها را مجذوب میکرد. چیرو با یادآوری آن دوران میگوید: «در اولین بازی من، ۱۱۰ هزار نفر داخل ورزشگاه بودند و ۵۰ هزار نفر بیرون در ماندند.» او رابطه خود با هواداران را به حدی عمیق توصیف کرد که فقط به یک دلیل ایران را ترک کرد: «عشق بیش از حد بدتر از نفرت است! آنها مرا چنان دوست داشتند که مدام میخواستند مرا ببوسند.» بلاژویچ به برانکو گفت که او ادامه دهد، زیرا خود دیگر توان تحمل این حجم از "فشار عشق" را ندارد. چیرو قول داده بود اگر ایران به جام جهانی ۲۰۰۲ صعود نکند خودش را از تیر دروازه دار بزند؛ ایران به جام جهانی نرفت اما چیرو زنده ماند و بعدها با برانکو جایگزین شد.
برانکو و اسکوچیچ؛ افتخارآفرینی و چالشهای اخیر
برانکو ایوانکوویچ راه چیرو را ادامه داد و ایران را به جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان رساند و به پاس این موفقیت، شهروند افتخاری تهران شد. سالها بعد، نوبت به دراگان اسکوچیچ رسید. او در فوریه ۲۰۲۰ در سختترین شرایط سکان تیم ملی ایران را بر عهده گرفت و آماری درخشان ثبت کرد؛ ۱۵ برد در ۱۸ مسابقه. اسکوچیچ ایران را مقتدرانه به جام جهانی قطر رساند، اما در تصمیمی غیرمنتظره، درست قبل از شروع مسابقات جای خود را به کارلوس کیروش پرتغالی داد تا یکی از تلخترین جابهجاییهای تاریخ برای مربیان کروات رقم بخورد.
برای سالها، ایران سرزمین فرصتها برای مربیان کروات بوده است. علاوه بر مربیان ملی، اسطورههایی مانند زلاتکو کرانچار، وینگو بگوویچ و ایگور اشتیماتس نیز در لیگ این کشور خاطرات فراموشنشدنی ساختهاند.