فوری و جنجالی: داور سابق لیگ برتر برای VAR چه در سر دارد؟
گراهام اسکات خواستار شفافیت VAR و سیستم چلنج در داوری لیگ برتر انگلیس شد.
گراهام اسکات، داور بینالمللی سابق فوتبال انگلیس، با تأکید بر لزوم یک «انقلاب واقعی» در سیستم کمکداور ویدئویی (VAR)، خواستار تغییرات ریشهای، افزایش شفافیت و الهامگیری از تجربیات موفق سایر رشتههای ورزشی شده است. او معتقد است فوتبال باید غرور خود را کنار بگذارد تا VAR بتواند به حیات خود ادامه دهد.
پیشنهاد تغییرات بنیادین برای VAR
اسکات که سابقه حضور در اتاق VAR لیگ برتر انگلیس را نیز در کارنامه دارد، در گفتوگو با روزنامه دیلی تلگراف اظهار داشت که زمان یک تحول اساسی در این سیستم فرا رسیده است. وی تأکید کرد که فوتبال باید از مدلهای موفق در ورزشهایی نظیر کریکت، تنیس و راگبی درس بگیرد تا مشکلات فعلی VAR را برطرف کند.
سیستم «چلنج»؛ گامی برای مسئولیتپذیری مربیان
نخستین پیشنهاد اصلاحی اسکات، اجرای سیستم «چلنج» برای سرمربیان است. بر اساس این طرح، هر مربی در طول مسابقه دو فرصت برای اعتراض به تصمیم داور خواهد داشت. در صورتی که پس از بازبینی، مشخص شود رأی اولیه اشتباه بوده است، آن فرصت برای مربی محفوظ میماند. به باور اسکات، این شیوه میتواند مسئولیتپذیری نیمکتها را افزایش داده و از اعتراضات نمایشی کنار خط جلوگیری کند.
پخش زنده گفتگوهای VAR در ورزشگاهها
این داور سابق گامی فراتر نهاده و پیشنهاد کرده است که روند بازبینی صحنهها با پخش زنده صدا و تصویر در ورزشگاه همراه باشد. هدف از این کار، آگاه ساختن هواداران از جزئیات گفتوگوهای میان داور وسط و اتاق VAR است. اسکات بر این باور است که تماشاگرانی که بلیت تهیه میکنند، «به اندازه کافی سردرگمی را تحمل کردهاند» و شایسته شفافیت کامل در جریان تصمیمگیریها هستند.
انتقاد از شیوههای اطلاعرسانی کنونی
اسکات همچنین خواستار حذف گرافیکهای فعلی، کنار گذاشتن مانیتور کنار زمین و حتی تعطیلی حساب رسمی مرکز مسابقات لیگ برتر در شبکه اجتماعی ایکس شد. او معتقد است که اطلاعرسانی فعلی نهتنها ابهامات را رفع نمیکند، بلکه به پیچیدگی و سردرگمی موجود در فضای تصمیمگیریها میافزاید.
مسئله نه افراد، بلکه ماهیت تصمیمگیری
با رد این ادعا که مشکل اصلی به افراد حاضر در اتاق VAR مربوط میشود، اسکات توضیح داد که بسیاری از تصمیمها ذاتاً تفسیری هستند و پاسخ صددرصد قطعی ندارند. او اشاره کرد که فوتبال همزمان از داوران ثبات میخواهد و انتظار «عقل سلیم» نیز دارد؛ در حالی که این دو خواسته لزوماً همیشه قابل جمع نیستند.
VAR پابرجا، اما با حواشی ادامه دار
به گفته اسکات، رأی ۱۹ باشگاه در برابر یک باشگاه در تابستان ۲۰۲۴ برای ادامه استفاده از VAR، نشان میدهد که مدیران لیگ برتر حاضرند تأخیرها را به بهای افزایش دقت بپذیرند. با این حال، اشتباهات بحثبرانگیز همچنان تیتر اصلی رسانهها میشود و دستاوردهای کمتر دیدهشدهای مانند کاهش خشونت خارج از جریان بازی یا کم شدن تمارضها، کمتر مورد توجه قرار میگیرد.
در هفتههای اخیر نیز چند تصمیم جنجالی در لیگ برتر انگلیس انتقادها را افزایش داده است؛ از مردود شدن گل فولام برابر چلسی گرفته تا اخراج نشدن ناتان کالینز در دیدار برنتفورد و منچستریونایتد، گل مردود ویرجیل فندایک در بازی منچسترسیتی و لیورپول و وقفه طولانی در مسابقه نیوکاسل و منچسترسیتی به دلیل اختلال فنی.
مسیر پیش رو برای VAR
اسکات در پایان تأکید کرد که اگر قرار است VAR در فوتبال باقی بماند، باید با شفافیت، مسئولیتپذیری و تغییرات بنیادین همراه شود؛ در غیر این صورت، هر اشتباه تازه میتواند فاصله میان داوری و هواداران را عمیقتر کند و اعتماد عمومی را خدشهدار سازد.