آتشبس هم صندلی کافه و رستورانها را پر نکرد / خرید لبنیات آن هم محافظهکارانه!
بسیاری از خانوادهها همزمان با آغاز جنگ و کاهش درآمدها به دنبال خرید کالاهای اساسی با قیمت پایینتر هستند و تقاضا برای برخی از خوراکیها نیز پایین آمده است
تبعات اقتصادی ناشی از جنگ باعث تغییر الگوی مصرف شده است. بسیاری از افراد و خانوادهها با هدف تابآوری در برابر مشکلات اقتصادی اقدام به تغییر سبک زندگی خود کردهاند. به این ترتیب بخش بزرگی از کالاهای مصرفی مردم و بهخصوص طبقه متوسط، در دسته کالاهای لوکس قرار گرفتهاند و عملا خرید آنها بسیار محدود شده است.
یکی از فروشندگان سوپر مارکت که در مناطق مرکزی تهران فعالیت دارد، در گفتوگویی از بازار راکد خریدوفروش محصولات غذایی و سوپرمارکتی در طول بیش از یک ماه اخیر گلایه کرد و گفت: بخش بزرگی از مشتریان ما را شاغلانی تشکیل میدهند که در این محدوده فعالیت دارند. با آغاز جنگ تردد در مناطق مرکزی شهر به شدت کاهش یافت؛ حتی هنوز هم با اعلام آتشبس و آغاز بهکار بسیاری از شرکتها، تعداد مشتریان ما به سطح قبل بازنگشته است. در این مدت از یکسو شاهد کاهش مشتریان و از سوی دیگر شاهد کاهش خرید توسط مردم بودهایم.
این فروشنده افزود: در ماههای اخیر تقاضا برای خرید شکلات، بیسکویت، قهوه و نوشیدنیهای خارجی به شدت افت کرده است. این کاهش تقاضا در هفتههای اخیر شدت گرفته است. درهمینحال تقاضا برای خرید ساندویچهای سرد کارخانهای، قهوههای آماده ایرانی، چای با برندهای خارجی و حتی محصولاتی همچون چیپس و پفک نیز کاهش داشته است.
بخش بزرگی از این کاهش مربوط به طبقات با درآمد پایین و متوسط بوده است. حال انتظار میرود افت کیفیت سبد غذایی برای بخش گستردهتری از مردم ایجاد شود. طبعا در چنین شرایطی مردم در خرید محصولات پروتئینی و لبنیات محافظهکارانهتر عمل میکنند و رغبت بیشتری به خرید حبوبات، سیبزمینی و برنجهای ارزان قیمت پیدا خواهند کرد.
تغییر در الگوی مصرف برای طبقات مختلف اجتماعی تفاوتهای جدی دارد. بهعنوان نمونه بخش بزرگی از طبقه متوسط و جوانان که در سالهای گذشته در هفته چندین وعده به رستوران و کافه مراجعه میکردند، اکنون با هدف مدیریت مصرف، بخش کمتری از درآمد خود را برای خرید غذا از رستوران صرف میکنند. در همینحال انتظار میرود رستورانگردی در میان خانوادهها نیز کاهش پیدا کند.
دلیل این پدیده آن است که بخش قابلتوجهی از این جوانان در هفتههای گذشته کار خود را از دست دادهاند و یا موقعیت شغلی خود را متزلزل میبینند و در نتیجه ترجیح میدهند هزینههای خود را مدیریت کنند. هرچند این مدیریت هزینه تبعاتی را برای برخی بنگاههای اقتصادی به دنبال خواهد داشت و بسیاری از واحدهای تجاری را در معرض تعطیلی قرار خواهد داد.
آثار و خسارات اقتصادی ناشی از جنگ، علاوه بر تغییر در الگوی مصرف محصولات خوراکی، سایر خریدهای مردم را هم تغییر داده است. در چنین شرایطی خرید انواع پوشاک نیز به میزان قابلتوجهی کاهش داشته است. یک فروشنده پوشاک بچگانه در خیابان بهار تهران گفت: در دوره جنگ بسیاری از مغازهها تعطیل بودند، چراکه از یکسو نسبت به کار در شرایط جنگی نگران بودند و از سوی دیگر نیز بازار به شدت کساد بود. به این ترتیب فروش شب عید ما عملا از دست رفت.
وی با اشاره به خلوتی مغازهها در هفتههای پایانی فروردین ماه و حتی در شرایط آتشبس گفت: با وجودی که زمان خرید لباس کودکانه برای فصل بهار آغاز شده، اما مشتریان بسیار محدود هستند. بخش بزرگی از فروشندگان این منطقه، پوشاک خارجی میفروشند که طبعا به دلیل قیمت بالا، تقاضای آن کاهش یافته است. این در حالی است که نمیدانیم که اگر کالاهای خود را بفروشیم، دیگر توان یا امکان جایگزینی همین کالاها با همین کیفیت را داریم یا خیر.
