فاجعه در کمین؟ «سوخت دوم» ناجی زمستان یا قاتل خاموش سلامت ایران؟
مازوتسوزی در بحران انرژی، آلودگی هوا را تشدید و سلامت عمومی و محیط زیست را زیر سایه حکمرانی انرژی تهدید میکند.
استفاده از سوختهای فسیلی سنگین نظیر مازوت و گازوئیل برای تأمین انرژی در فصول سرد، با وجود جلوگیری از خاموشیهای گسترده، منجر به اوجگیری مجدد نگرانیها درباره پیامدهای زیستمحیطی، سلامت عمومی و لزوم بازنگری در حکمرانی انرژی کشور شده است.
تدبیر اضطراری برای جلوگیری از خاموشی
در شرایطی که شبکه برق کشور در زمستان با چالشهای جدی در زمینه تأمین سوخت مواجه بود، به کارگیری مازوت و گازوئیل در برخی نیروگاهها به عنوان یک راهکار اضطراری، مانع از بروز خاموشیهای فراگیر در سطح شهرها و صنایع شد. این اقدام، اگرچه بحران فوری کمبود برق را مدیریت کرد، اما در بلندمدت مسائل جدیدی را مطرح ساخته است.
پیامدهای زیستمحیطی و بهداشتی
با این حال، استفاده از این سوختها، بهویژه در مناطق پرجمعیت و صنعتی، بلافاصله انتقادات گستردهای را از سوی کارشناسان و فعالان محیطزیست به دنبال داشت. انتشار آلایندههای مضر در هوا، از جمله ذرات معلق و اکسیدهای گوگرد، نگرانیهای جدی درباره افزایش بیماریهای تنفسی و قلبی، و همچنین تخریب کیفیت هوای شهرها را برانگیخته است. این وضعیت، سلامت عمومی را به طور مستقیم تحت تأثیر قرار داده و نیاز به راهکارهای پایدارتر را بیش از پیش نمایان میکند.
ضرورت اصلاح حکمرانی انرژی
تکرار این وضعیت در هر زمستان، ضرورت توجه عمیقتر به ساختار حکمرانی انرژی در کشور را برجسته میسازد. بحثها اکنون بر لزوم یک رویکرد جامع و پایدار در مدیریت منابع انرژی، بهینهسازی مصرف، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و ارتقاء زیرساختهای انتقال و توزیع متمرکز شدهاند. کارشناسان بر این باورند که تنها با اصلاحات بنیادین در سیاستها و برنامهریزیهای انرژی میتوان از تکرار چرخه استفاده از سوختهای آلاینده در آینده جلوگیری کرد و توازن میان تأمین انرژی، حفظ محیطزیست و سلامت جامعه را برقرار ساخت.