آمار گمراه‌کننده یا واقعیت تلخ؟ ضریب جینی به پایین‌ترین حد ۹ ساله رسید!

تازه‌ترین گزارش مرکز آمار ایران نشان می‌دهد که ضریب جینی در سال ۱۴۰۳ به ۰.۳۸۷ واحد کاهش یافته است. این رقم کمترین میزان ثبت شده طی ۹ سال گذشته محسوب می‌شود و حاکی از بهبود نسبی در توزیع ثروت جامعه است.

تعریف و اهمیت ضریب جینی

ضریب جینی شاخصی اقتصادی است که توزیع ثروت و درآمد را در یک جامعه اندازه‌گیری می‌کند. این شاخص بین صفر تا یک متغیر است؛ به گونه‌ای که هرچه به صفر نزدیک‌تر باشد، بیانگر توزیع عادلانه‌تر ثروت و برابری بیشتر در جامعه است و هرچه به یک نزدیک‌تر باشد، تمرکز ثروت و نابرابری بیشتر را نشان می‌دهد.

روند کاهشی در سال ۱۴۰۳

بر اساس داده‌های مرکز آمار، ضریب جینی که در سال ۱۴۰۲ معادل ۰.۳۹۷۹ بوده، در سال ۱۴۰۳ با کاهش تقریبی ۳ درصدی به ۰.۳۸۷۰ واحد رسیده است. این روند کاهشی بیانگر آن است که توزیع ثروت در مقایسه با سال گذشته متعادل‌تر شده و تمرکز ثروت در جامعه کاهش یافته است.

مقایسه با یک دهه پیش

رقم ۰.۳۸۷۰ برای سال ۱۴۰۳، نه تنها پایین‌ترین میزان در ۹ سال اخیر (از سال ۱۳۹۴ به این سو) است، بلکه در مقایسه با ضریب جینی ۰.۳۷۰۰ ثبت شده در سال ۱۳۹۰، حدود ۴ درصد افزایش یافته است. این مقایسه نشان می‌دهد که هرچند نابرابری نسبت به سال‌های اخیر کاهش یافته، اما در قیاس با سیزده سال قبل، همچنان تمرکز ثروت افزایش یافته است.