نامرئیتر از همیشه: زندگی هولناک باربران در جهنم ناامنی و بیپناهی!
مدل کارفرمامحور مشاغل غیررسمی را از بیمه تامین اجتماعی و امنیت شغلی محروم میکند.
نظام بیمهای کشور با چالشهایی در زمینه پوشش گروههای شغلی خاص مواجه است؛ به گونهای که طراحی کنونی آن، بهجای رویکرد شغلمحور، بر مدل کارفرمامحور استوار است. این ساختار، بسیاری از افراد شاغل در حرفههایی که رابطه کارگر و کارفرما در آنها بهوضوح تعریف نشده یا پراکنده است، از جمله باربران و مشاغل مشابه، را از دسترسی به خدمات بیمهای محروم کرده است.
ساختار کارفرمامحور و پیامدهای آن
مطابق با این طراحی، برخورداری افراد از پوشش بیمه تأمین اجتماعی مستلزم وجود یک کارفرمای مشخص است که مسئولیت پرداخت سهم بیمه را بر عهده گیرد. این رویکرد، در حالی که در مشاغل سنتی و دارای ساختار سازمانی مشخص کارآمد به نظر میرسد، اما با واقعیتهای موجود در بازار کار امروز که بخش قابل توجهی از آن را مشاغل غیررسمی و پارهوقت تشکیل میدهند، همخوانی ندارد.
محرومیت گروههای شغلی نامشخص
یکی از بارزترین نمونههای این چالش در گروه باربران دیده میشود؛ جایی که رابطه کاری اغلب به صورت روزمزد و بدون قراردادهای رسمی شکل میگیرد و تعریف کارفرمای ثابت و مشخص دشوار است. این شرایط سبب میشود که این گروه از شاغلان که اغلب در حاشیه اقتصاد شهری فعالیت میکنند، امکان عضویت در سیستم بیمهای را نداشته باشند و از مزایای آن محروم بمانند.
نتیجه این ساختار، افزایش ناامنی شغلی و عدم برخورداری از حمایتهای اجتماعی برای هزاران نفر از نیروی کار است که سهم مهمی در چرخهی اقتصادی کشور دارند، اما بهدلیل عدم تطابق سازوکار بیمه با ماهیت شغلشان، به گروهی "نامرئی" تبدیل شده و از حداقل حقوق خود نیز محروم ماندهاند.
