زنگ خطر بورس برای سیاست ارزی جدید: آیا اقتصاد در آستانه فاجعه است؟
رشد شاخص بورس تهران با سیاست تکنرخی ارز و ورود پول حقیقی
بورس تهران با جهشی چشمگیر به سیاست تکنرخیشدن ارز واکنش مثبت نشان داد و رکورد جدیدی را به ثبت رساند. شاخص کل بورس تهران در معاملات روز گذشته (دوشنبه) با رشد ۲.۵۸ درصدی، به سطح بیسابقه ۴ میلیون و ۱۷۶ هزار واحد دست یافت و صعودی معنادار را تجربه کرد. این رشد نه تنها به وقفه کوتاه اصلاحی پایان داد، بلکه رکورد رشد روزانه شاخص کل در ۱۵۲ روز گذشته را نیز شکست.
گسترش تقاضا و ورود پول حقیقی
همزمان با این جهش، شاخص هموزن نیز با افزایش ۱.۶۹ درصدی مجدداً به بالای مرز ۱.۱ میلیون واحد بازگشت. این رخداد نشاندهنده گسترش تقاضا در کلیت بازار است و تنها به نمادهای شاخصساز محدود نمیشود.
ارزش معاملات خرد با وجود قفل شدن بخش قابلتوجهی از نمادها در صف خرید، از ۱۴ هزار میلیارد تومان فراتر رفت. همچنین، ورود بیش از ۴.۲ هزار میلیارد تومان پول حقیقی، قویترین سیگنال نقدینگی را از ابتدای تابستان تاکنون به بازار سهام مخابره کرد.
تأثیر سیاست تکنرخی ارز بر بازار
تصمیم دولت برای حرکت عملی به سمت تکنرخیشدن ارز و کاهش فاصله میان نرخهای توافقی، به عنوان یک محرک بنیادی قدرتمند در بازار عمل کرده است.
کاهش رانت ناشی از چندنرخی بودن ارز، واقعیتر شدن درآمد شرکتهای صادراتمحور و بهبود شفافیت قیمتگذاری، بهویژه در صنایع پتروشیمی، پالایشی و فلزات اساسی، موجب تمرکز سریع تقاضا در این گروهها شد.
انتقال عرضه محصولات پتروشیمی به تالار دوم بورس کالا نیز از نگاه فعالان بازار، نشانهای روشن از عقبنشینی تدریجی سیاستگذار از قیمتگذاری دستوری تلقی شد.
تغییر مقصد سرمایههای کوتاهمدت
در معاملات روز گذشته، بیش از ۴۰۰ نماد در صف خرید قرار گرفتند و صندوقهای اهرمی نیز با رشد نزدیک به سقف روزانه قفل شدند.
خروج همزمان نقدینگی از صندوقهای درآمد ثابت و جذب محدود منابع در صندوقهای طلا، بیانگر تغییر مقصد سرمایههای کوتاهمدت به سمت بازار سهام است؛ بازاری که اکنون از منظر بسیاری از سرمایهگذاران، نسبت ریسک به بازده جذابتری پیدا کرده است.
چالشها و الزامات پایداری رشد
با این حال، تحلیلگران تاکید دارند تداوم این مسیر صعودی به دو شرط اساسی وابسته است: نخست، پایداری سیاست ارزی جدید و پرهیز از مداخلات مقطعی و دوم، کنترل ریسکهای سیستماتیک به ویژه در حوزه سیاست خارجی.
تجربه بازار در سالهای گذشته نشان داده است که هرچند شوکهای مثبت سیاستی میتوانند موتور بورس را روشن کنند، اما استمرار رشد نیازمند ثبات تصمیمگیری و اعتمادپذیری سیاستگذار است.
در مجموع، جهش اخیر بورس را میتوان فراتر از یک واکنش هیجانی کوتاهمدت دانست. این حرکت بیش از هر چیز پیام روشنی از سوی بازار به سیاستگذار دارد: اصلاحات واقعی و کاهش رانت، میتواند سرمایه را به مسیر مولد هدایت کند. اگر این مسیر تداوم یابد، بازار سهام شانس آن را دارد که در ماههای پیشرو به یکی از پیشرانهای اصلی جذب نقدینگی و بهبود انتظارات اقتصادی تبدیل شود.
