فاجعه گرانی در راه؟ ارز نهادهها و کالاهای اساسی رسما حذف شد!
بازطراحی نظام ارزی با هدف ثبات اقتصادی و ساماندهی کالاهای اساسی در قالب یارانه و تالار دوم، در قانون بودجه ۱۴۰۴ در دستور کار است.
شورای اطلاعرسانی دولت با انتشار اطلاعیهای، جزئیات سیاست جدید ارزی برای تأمین نهادهها و کالاهای اساسی را تشریح کرد. بر این اساس، تأمین ارز مورد نیاز این اقلام از این پس با اولویت عرضه، از طریق «تالار دوم» و درگاه اختصاصی بانک مرکزی انجام خواهد شد.
بازطراحی نظام ارزی در چارچوب قانون بودجه ۱۴۰۴
این طرح که در چارچوب قانون بودجه ۱۴۰۴ به مرحله اجرا گذاشته میشود، با هدف بازطراحی نظام تأمین ارز نهادهها و کالاهای اساسی صورت گرفته است. محور اصلی این سیاست، تغییر رویکرد از «تخصیص ارز در ابتدای زنجیره» به «انتقال یارانه به انتهای زنجیره و مصرفکننده نهایی» است.
اهداف دولت از تغییر سیاست ارزی
دولت هدف از این بازطراحی را حذف رانت ناشی از چندنرخی بودن ارز، کاهش نااطمینانی برای فعالان اقتصادی و ایجاد ثبات پایدار در بازار اعلام کرده است. این اقدام در راستای اصلاح ساختاری نظام ارزی کشور و جلوگیری از مشکلات پیشین صورت میگیرد.
ضرورت اصلاح ساختاری پس از مشکلات گذشته
اطلاعیه شورای اطلاعرسانی دولت تأکید میکند که با وجود اختصاص منابع ارزی قابلتوجه در سالهای گذشته، مشکلاتی نظیر نوسان در تخصیص ارز، عدم تحقق قیمتهای هدف و تأثیرپذیری نهادهها از بازار آزاد همچنان پابرجا بود. این مسائل، ضرورت اصلاح ساختاری و حذف وابستگی قیمتها به رویههای ناپایدار ارزی را دوچندان کرده بود.
سازوکار جدید و تسهیل واردات کالاهای اساسی
طبق سازوکار جدید، علاوه بر ساماندهی مسیرهای تأمین ارز، به برخی نهادها و شرکتها اجازه داده شده است تا بدون قرارگیری در صفهای طولانی، منابع ارزی خود را مستقیماً صرف واردات کالاهای اساسی کنند. این تسهیلات به منظور سرعت بخشیدن به روند واردات و جلوگیری از هرگونه اخلال در بازار طراحی شده است.
آغاز اجرا و نظارت دقیق بر قیمتها
دولت تصریح کرده است که اجرای این سیاست از دیماه آغاز شده و تغییرات احتمالی قیمتها بهصورت تدریجی، مدیریتشده و تحت نظارت دقیق انجام خواهد شد. این رویکرد با هدف جلوگیری از شوکهای ناگهانی به بازار و تضمین بازگشت کامل منافع حاصل از اصلاح نظام ارزی به مردم اتخاذ شده است.
