شوک بزرگ مالی 1405: کسری 130 هزار میلیاردی، کشور را به سمت ورشکستگی میبرد
کسری بودجه پنهان در بودجه ۱۴۰۵، ریسکهای اقتصادی جدی را برای اقتصاد ایران به همراه دارد.
بررسیها حاکی از وجود چالش کسری بودجه پنهان در لایحه دولت برای سال 1405 است که احتمالاً به میزان 130 هزار میلیارد تومان کسری تامیننشده منجر خواهد شد. این وضعیت میتواند اجرای قانون بودجه را با دشواریهایی مواجه سازد و به عنوان یکی از مشکلات همیشگی دولتها در اجرای قوانین بودجه مطرح شده است.
ماهیت کسری بودجه پنهان
کسری بودجه تامیننشده به آن بخش از اختلاف درآمدها و هزینههای دولت گفته میشود که حتی پس از لحاظ تمامی منابع واقعی، از جمله انتشار اوراق بدهی، امکان تحقق ندارد. این وضعیت موجب میشود دولت تا پایان سال قادر به پرداخت بخشی از مصارف برنامهریزیشده خود نباشد و از همین رو، مدیریت آن از اهمیت ویژهای برخوردار است.
ریسکهای تحقق منابع در لایحه بودجه 1405
با وجود آنکه منابع پیشبینیشده در لایحه بودجه سال 1405 نسبتاً واقعبینانه تنظیم شدهاند، اما تحلیلها نشان میدهد که برخی ریسکها میتوانند تحقق این منابع را با چالش جدی مواجه کنند. از جمله این ریسکها میتوان به کاهش احتمالی درآمدهای صادراتی کشور، به ویژه در بخش صادرات گاز، اشاره کرد.
همچنین، تأثیر تنشهای سیاسی بر قیمت جهانی نفت نیز از دیگر عوامل مهمی است که ممکن است باعث کاهش بیشتر درآمدهای ارزی کشور شود و بر پایداری بودجه تأثیر منفی بگذارد.
برآورد کسری 130 هزار میلیارد تومانی
بر اساس برآوردهای انجام شده، میزان کسری احتمالی تامیننشده بودجه برای سال 1405 در حدود 130 هزار میلیارد تومان تخمین زده شده است. این رقم قابل توجه میتواند فشار مالی بر دولت را به شدت افزایش داده و نیاز به مدیریت دقیق و هوشمندانه منابع باقیمانده را دوچندان سازد.
راهکارهای کارشناسان برای مدیریت کسری
کارشناسان اقتصادی برای کاهش اثرات منفی این کسری پنهان، بر لزوم مدیریت دقیق هزینهها، اولویتبندی پرداختها و استفاده هدفمند از ابزارهای تامین مالی جایگزین تاکید میکنند. اتخاذ تدابیر پیشگیرانه و اصلاحی در این زمینهها میتواند به دولت در عبور از این چالش مالی یاری رساند و از بروز مشکلات گستردهتر در اجرای برنامههای عمرانی و جاری کشور جلوگیری کند.
