فوری: گمشده بزرگ بودجه ۱۴۰۵! ۱۱۰۰ همت اعتبار متفرقه کجا رفت؟
چالشهای بودجه 1405: از بدهی سنگین و یارانهها تا درخواست شفافیت در اعتبارات متفرقه.
بررسی جزئیات لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ نشان میدهد که اعتبارات متفرقه با رقمی بیش از ۱۱۱۱ هزار میلیارد تومان، سهم قابل توجهی از هزینههای جاری دولت را به خود اختصاص داده و یکی از مهمترین اجزای مصارف دولت را تشکیل میدهد.
سهم عمده اعتبارات متفرقه در بودجه ۱۴۰۵
مجموع اعتبارات متفرقه در لایحه بودجه سال آینده، معادل ۱۱۱۱ هزار میلیارد تومان برآورد شده است. از این رقم کلان، بخش عمدهای، بالغ بر ۹۴۲ هزار میلیارد تومان، صرفاً به پنج ردیف اصلی اختصاص یافته است که نشاندهنده تمرکز بالا در چند محور مشخص است.
جزئیات سرفصلهای اصلی هزینهها
دو ردیف از این اعتبارات به پرداختهای مرتبط با سیاست هدفمندی یارانهها اختصاص دارد. ۱۰۰ هزار میلیارد تومان کمک زیان از محل اعتبارات عمومی، مشابه سال گذشته، در نظر گرفته شده و همچنین ۱۷۰ هزار میلیارد تومان نیز از محل افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده برای تداوم اجرای سیاست کالابرگ پیشبینی شده است.
در بخش حمایتهای جبرانی، بودجهای معادل ۲۵۲ هزار میلیارد تومان برای مرحله بعدی متناسبسازی حقوق و مستمریها اختصاص یافته که بخش قابل توجهی از هزینههای متفرقه را در بر میگیرد.
چالشهای شفافیت بودجهای و رشد بدهی دولت
هزینههای مربوط به سود اوراق مالی دولت در لایحه بودجه ۱۴۰۵ به ۳۳۴ هزار میلیارد تومان رسیده است که نسبت به رقم مشابه سال گذشته ۷۴ درصد افزایش نشان میدهد. این افزایش بیانگر رشد فزاینده بار بدهی دولت و تعهدات مالی ناشی از انتشار اوراق در سالهای اخیر است.
همچنین، بر اساس لایحه بودجه، اعتبارات مربوط به تهاتر فرآوردههای نفتی با نفت و خوراک از سقف بودجه عمومی و جدول جمعیخرجی خارج شده است. این اقدام میتواند شفافیت بودجهای را کاهش داده و ارزیابی دقیق مصارف واقعی دولت را با چالش مواجه کند.
تحلیل کارشناسان از محدودیتهای دولت
کارشناسان اقتصادی بر این باورند که ترکیب اعتبارات متفرقه در بودجه سال ۱۴۰۵ نشاندهنده آن است که بخش مهمی از هزینههای جاری دولت به تعهدات اجتنابناپذیر و سیاستهای حمایتی اختصاص یافته است. این وضعیت، دامنه مانور دولت را برای کنترل و کاهش هزینهها در این بخشها بسیار محدود میکند.
