ترامپ، جمهوری‌خواهان را به توپ بست: پایان ماه عسل یا شروع جنگ داخلی؟

دیوان عالی آمریکا با صدور حکمی که تعرفه‌های اعمال شده توسط دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور سابق این کشور، را فاقد اعتبار دانست، موجی از انتقادات شدید را از سوی ترامپ به همراه داشت. ترامپ بلافاصله پس از این حکم، جمهوری‌خواهان و قضات دیوان عالی را «بی‌وفا» خواند و تهدید کرد که تعرفه‌های جدید و گسترده‌ای را علیه واردات از سراسر جهان اعمال خواهد کرد.

جزئیات حکم دیوان عالی

این دیوان روز جمعه با 6 رأی موافق در برابر 3 رأی مخالف، اعلام کرد که قانون اختیارات اقتصادی اضطراری بین‌المللی (IEEPA) به رئیس‌جمهور ایالات متحده قدرت اعمال یکجانبه تعرفه‌ها را نمی‌دهد. این تصمیم به طور خاص اقدامات اقتصادی و سیاست خارجی دولت ترامپ را که به عنوان مهم‌ترین اقدام دوره دوم ریاست‌جمهوری او تلقی می‌شد، باطل می‌کند؛ اقدامی که ترامپ پیشتر هشدار داده بود لغو آن می‌تواند آمریکا را با «فاجعه مالی» روبرو کند.

واکنش تند ترامپ و تهدید به تعرفه‌های جدید

ترامپ در پستی در شبکه اجتماعی تروث سوشال، ضمن انتقاد شدید از جمهوری‌خواهان، نوشت: «جمهوری‌خواهان به خودشان هم خیلی بی‌وفا هستند. متحد باشید، در کنار یکدیگر باشید تا پیروز شوید.» او همچنین شب گذشته با بررسی کامل حکم دیوان عالی که آن را «مضحک، ضعیف و به شدت ضدآمریکایی» خواند، اعلام کرد که به عنوان رئیس‌جمهور، تعرفه واردات به آمریکا از کشورهای سراسر جهان را که «برای دهه‌ها از ما کلاهبرداری می‌کردند»، از 10 درصد به 15 درصد افزایش خواهد داد. وی پیشتر در واکنش اولیه، تهدید به اعمال تعرفه‌های جهانی 10 درصدی کرده بود.

حمایت از تصمیم دیوان عالی و نگرانی قانون‌گذاران

در حالی که ترامپ تلاش می‌کند دستورکار اقتصادی خود را در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای 2026 به مردم بقبولاند، نتایج نظرسنجی اخیر نشان می‌دهد 67 درصد مردم آمریکا از تصمیم دیوان عالی برای لغو سیاست اعمال تعرفه‌ها حمایت می‌کنند. این رقم مشابه نتایج نظرسنجی انجام‌شده در ماه فوریه است. قانون‌گذارانی از هر دو حزب نیز پیش از این نسبت به استفاده ترامپ از قانون اختیارات اقتصادی اضطراری بین‌المللی برای اعمال تعرفه‌ها ابراز نگرانی کرده بودند و به اختیاراتی که از سوی قانون اساسی به کنگره برای مالیات فدرال داده شده است، اشاره داشتند. برخی قانون‌گذاران جمهوری‌خواه نیز از این حکم دیوان عالی حمایت کردند؛ سناتور راند پاول این حکم را «دفاع از جمهوری ما» نامید و میچ مک‌کانل نیز در بیانیه‌ای گفت که «تصمیم دیوان عالی جای هیچ شکی در این باره باقی نمی‌گذارد».

سابقه و پیامدهای حکم

ترامپ نخستین رئیس‌جمهوری است که در نزدیک به 50 سال تاریخ قانون اختیارات اقتصادی اضطراری بین‌المللی تلاش کرده است از آن برای اعمال تعرفه استفاده کند. وی از فوریه گذشته، با اعلام وضعیت اضطراری درباره فنتانیل، بر کانادا، چین و مکزیک تعرفه وضع کرده بود و اخیراً نیز با اعلام «اضطرار کسری تجاری»، تعرفه‌های موسوم به «متقابل» را بر ده‌ها شریک تجاری در سراسر جهان اعمال کرده بود. این حکم دیوان عالی یک شکست برای دولت ترامپ محسوب می‌شود، چرا که این دولت معمولاً در برابر دیوان عالی با اکثریت محافظه‌کار، در موجی از درخواست‌های اضطراری وزارت دادگستری برای لغو احکام دادگاه‌های پایین‌تر، پیروز شده بود.