فاجعه: بی ثباتی قیمت، شاهرگ حیاتی تولید ایران را قطع کرد!
بیثباتی قیمت مواد اولیه و تورم تولیدکننده، چالش اصلی محیط کسبوکار و پیشبینیپذیری اقتصاد است.
بررسیهای آماری نشان میدهد که افزایش و عدم پیشبینیپذیری قیمت مواد اولیه به عنوان اصلیترین مانع پیش روی شرکتهای تولیدی و بنگاههای اقتصادی کشور مطرح است. این وضعیت، تولیدکنندگان را با چالشهای جدی نظیر کمبود سرمایه در گردش و ریسک عدم فروش محصولات نهایی مواجه کرده است.
بیثباتی قیمت مواد اولیه؛ چالش اصلی محیط کسبوکار
جدیدترین گزارش اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران از محیط کسبوکار، نوسانات و عدم قابلیت پیشبینی قیمت مواد اولیه را به عنوان مهمترین مشکل تولیدکنندگان معرفی کرده است. بر اساس این گزارش که وضعیت کسبوکارها را در پاییز سال جاری مورد بررسی قرار داده، شاخص «غیرقابل پیشبینی بودن قیمت مواد اولیه» با امتیاز ۸.۳۵ و رشد ۵.۴۷ درصدی نسبت به فصل گذشته، عمدهترین مانع پیش روی بنگاههای اقتصادی بوده است. (نزدیکتر شدن این شاخص به عدد ۱۰، بیانگر شدت بیشتر مانع است.)
رشد چشمگیر تورم تولیدکننده و تاثیر بر بخشهای مختلف
آمار بانک مرکزی نیز از افزایش قابل توجه شاخص تورم تولیدکننده خبر میدهد. در آذرماه سال جاری، این شاخص نسبت به ماه مشابه سال گذشته به حدود ۶۱ درصد رسیده که نسبت به ماه قبل ۴.۷ درصد رشد داشته است. در این میان، گروه «کشاورزی و جنگلداری» با ۸۷.۸ درصد افزایش نسبت به سال گذشته، بیشترین تورم نقطهبهنقطه را تجربه کرده است. همچنین، گروه «استخراج معدن» با حدود ۷ درصد تورم نسبت به ماه قبل، از جمله گروههای تولیدی با بیشترین تورم ماهانه محسوب میشود.
افزایش هزینهها، کاهش قدرت خرید و رکود تولید
علاوه بر گزارشهای رسمی، بررسی وضعیت شرکتهای فعال در صنایع مختلف نیز مؤید این مطلب است که بیثباتی قیمت مواد اولیه، یکی از موانع اصلی تولید در کشور است. در چنین شرایطی، شرکتها یا با کمبود سرمایه در گردش مواجه هستند و یا با وجود دسترسی به آن، مجبور به افزایش قیمت محصول نهایی میشوند. این امر، در کنار کاهش قدرت خرید عمومی مردم، منجر به کاهش تقاضا برای محصولات تولیدی شده و در نتیجه، شرکتها ناگزیر به کاهش حجم تولید و ورود به وضعیت رکودی میشوند.
اهمیت پیشبینیپذیری اقتصاد؛ مطالبه سیاستگذار
کارشناسان اقتصادی تاکید دارند که مهمترین اقدام سیاستگذار برای بهبود شرایط فعلی، افزایش پیشبینیپذیری در اقتصاد است. تولید و سرمایهگذاری مولد، تنها در بستر ثبات اقتصادی شکل میگیرد و هرگونه افزایش نااطمینانی، تولیدکنندگان و سرمایهگذاران را به سمت بازارهای غیرمولد سوق میدهد که هیچ ارزش افزودهای برای اقتصاد کشور ندارد. بنابراین، ایجاد ثبات اقتصادی از سوی دولت، گامی اساسی برای افزایش تولید و رونق سرمایهگذاری در فعالیتهای مولد محسوب میشود.