حمله بلوچستان: پروژه قرن چین در خطر! آیا هند آتش جنگ را در جنوب آسیا شعلهور میکند؟
شبهنظامیان و ابعاد ژئوپلیتیک، امنیت CPEC چین را در بلوچستان پاکستان تهدید میکند.
موج اخیر حملات هماهنگ شبهنظامیان در سراسر استان جنوبغربی بلوچستان پاکستان، بار دیگر پیچیدگیهای شکننده امنیت، ژئوپلیتیک و توسعه را در قلب یکی از حیاتیترین کریدورهای زیرساختی آسیا آشکار کرده است. این حملات که با برنامهریزی قبلی صورت گرفتهاند، ابعاد مختلفی از چالشهای داخلی پاکستان تا منافع استراتژیک قدرتهای منطقهای و جهانی را در بر میگیرد و به کانون توجه محافل سیاسی و امنیتی تبدیل شده است.
پیامدهای داخلی و فشار بر اسلامآباد
این رشته حملات نه تنها ثبات داخلی پاکستان را به چالش میکشد، بلکه فشار فزایندهای بر دولت اسلامآباد برای تضمین امنیت در یکی از حساسترین مناطق کشور وارد میآورد. بلوچستان، با وجود منابع طبیعی غنی، همواره صحنه درگیریهای جداییطلبانه و فعالیت گروههای شبهنظامی بوده است. تکرار این خشونتها، تأثیر مخربی بر زندگی مردم محلی و روند توسعه در این استان محروم دارد و سؤالاتی جدی درباره توانایی نیروهای امنیتی در کنترل وضعیت مطرح میکند.
امنیت کریدور اقتصادی چین-پاکستان (CPEC) در کانون توجه
یکی از مهمترین ابعاد این حملات، تهدیدی است که متوجه کریدور اقتصادی چین-پاکستان (CPEC) میشود. این کریدور که بخش جداییناپذیری از ابتکار "کمربند و جاده" چین است، میلیاردها دلار سرمایهگذاری را در پروژههای زیربنایی از جمله جادهها، بنادر و نیروگاهها شامل میشود. حملات اخیر نه تنها روند پیشرفت این پروژهها را با کندی مواجه میکند، بلکه نگرانیهای جدی را در میان سرمایهگذاران چینی و کارکنان شاغل در این منطقه ایجاد کرده است. امنیت CPEC برای پکن از اهمیت استراتژیک بالایی برخوردار است و هرگونه خلل در آن میتواند پیامدهای منطقهای و بینالمللی داشته باشد.
آزمون صبر استراتژیک پکن
با توجه به سرمایهگذاریهای عظیم پکن در CPEC و وابستگی این پروژه به ثبات بلوچستان، حملات اخیر به منزله آزمونی برای صبر استراتژیک چین تلقی میشود. چین از پاکستان انتظار دارد که با تمام توان برای تأمین امنیت پروژهها و پرسنل چینی تلاش کند. هرگونه ناامنی پایدار میتواند بر تصمیمات آتی پکن در مورد توسعه بیشتر این کریدور و حتی سرمایهگذاریهای دیگر در منطقه تأثیرگذار باشد و محاسبات استراتژیک پکن را در جنوب آسیا دستخوش تغییر کند.
گمانهزنیها درباره نقش بازیگران خارجی
در کنار چالشهای داخلی، همواره گمانهزنیهایی درباره نقش بازیگران خارجی در تحریک ناآرامیها در بلوچستان مطرح بوده است. مقامات پاکستانی بارها اتهاماتی را متوجه رقبای منطقهای کردهاند که به زعم آنها، از گروههای جداییطلب و شبهنظامی در بلوچستان حمایت میکنند. این اتهامات، لایهای از پیچیدگیهای ژئوپلیتیک را به بحران امنیتی بلوچستان اضافه میکند و آن را به صحنهای برای رقابتهای نیابتی در جنوب آسیا تبدیل میسازد. با این حال، شواهد عینی برای اثبات این ادعاها معمولاً ارائه نمیشود و این موضوع بیشتر در فضای اتهامات سیاسی و دیپلماتیک باقی مانده است.