آغاز طرح جنجالی کالابرگ الکترونیک: یارانه شما چقدر با گرانی کالاها بیشتر میشود؟
کالابرگ الکترونیکی و یارانه، راهکار دولت برای افزایش قدرت خرید و رفاه اجتماعی
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از آغاز طرح جدید کالابرگ الکترونیکی از هفته جاری خبر داد. این طرح با هدف افزایش یارانه در صورت گرانی کالاها و تثبیت قدرت خرید خانوارها، بخش قابل توجهی از جمعیت کشور را تحت پوشش قرار میدهد.
جزئیات طرح کالابرگ الکترونیکی جدید
احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در اظهاراتی اخیر با اشاره به طراحی سیاست توزیع کالابرگ الکترونیکی، اعلام کرد که این طرح از هفته جاری آغاز میشود. هدف اصلی این بسته سیاستی جامع، تثبیت قدرت خرید مردم در حوزه کالاهای اساسی است و یارانه کالاهای اساسی بهجای تخصیص در ابتدای زنجیره، به مصرفکننده نهایی اختصاص مییابد. بر این اساس، ماهانه به هر نفر یک میلیون تومان اعتبار کالابرگ اختصاص داده میشود که امکان خرید کالاهای اساسی را بدون پرداخت وجه نقد فراهم میکند.
وی افزود: حساب حدود ۷۰ میلیون نفر شارژ شده و اعتبار معادل چهار ماه، بهمبلغ چهار میلیون تومان برای هر نفر، در حساب مشمولان نگهداری میشود. از هفته آینده و بر اساس جدول زمانبندی اعلامشده، مردم میتوانند با مراجعه به فروشگاهها از این اعتبار استفاده کنند. در زمان حاضر امکان استفاده از کالابرگ در حدود ۲۶۰ هزار فروشگاه و واحد صنفی فراهم شده و بهزودی تعداد این واحدها افزایش خواهد یافت.
تثبیت قدرت خرید مردم؛ هدف اصلی دولت
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأکید کرد که این برنامه بهگونهای طراحی شده است که در صورت افزایش قیمت کالاهای اساسی یا تغییر در شرایط توافقی، مبلغ کالابرگ نیز متناسب با آن افزایش یابد تا قدرت خرید خانوارها حفظ شود. وی توضیح داد که در مدلهای قبلی، یارانه نقدی ثابت میماند و با افزایش قیمتها، قدرت خرید مردم کاهش مییافت، اما در طرح جدید، معادل حدود ۱۰ میلیارد دلار یارانهای که سالانه برای کالاهای اساسی هزینه میشد، مستقیماً و بر مبنای قیمت توافقی ارز به خانوارها و مصرفکنندگان تخصیص مییابد.
میدری با اشاره به تغییر رویکرد دولت در پرداخت یارانه کالاهای اساسی گفت: سیاست پرداخت یارانه به واردات در سالهای گذشته، اهداف مورد نظر را محقق نمیکرد و مشکلات متعددی ایجاد میکرد. در الگوی جدید، علاوه بر ایجاد وفور کالا، این اطمینان وجود دارد که در صورت افزایش قیمت کالاهای اساسی، میزان یارانه نیز متناسب با آن افزایش خواهد یافت تا قدرت خرید خانوارها ثابت بماند.
پوشش گستردهتر و نظارت مردمی
جامعه هدف این طرح از حدود ۶۰ میلیون نفر در دورههای قبلی، به ۸۰ میلیون نفر افزایش یافته است که نزدیک به ۹۰ درصد جمعیت کشور را پوشش میدهد. تمامی افرادی که یارانه نقدی دریافت میکردند، مشمول دریافت کالابرگ شدهاند و تنها گروه دهک دهم با درآمدهای بسیار بالا از شمول این طرح خارج هستند. کارمندان دولت و بازنشستگان، فارغ از دهک درآمدی، مشمول دریافت کالابرگ هستند.
یکی از ویژگیهای مهم طرح جدید کالابرگ الکترونیک، امکان نظارت مردمی بر قیمتهاست. نرمافزاری طراحی شده که از طریق پیامرسانهای داخلی در دسترس مردم قرار دارد و شهروندان میتوانند در صورت رعایت نشدن قیمتهای مصوب، گزارشهای آن را ثبت کنند. سازمان تعزیرات حکومتی نیز از تمام ظرفیتهای قانونی برای برخورد با تخلفات بهره خواهد گرفت.
اصلاح ساختارهای اقتصادی و مدیریت چالشها
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی با اشاره به مواجهه اقتصاد ایران با شوکهای تحریمی و جنگ، تأکید کرد که دولت بستهای ۱۷بندی را در حوزه حمایت از واحدهای تولیدی و خانوارها تدوین کرده است. وی با ذکر مثالهایی از مدیریت تحریمها در آلمان و ایران، به ظرفیت کشور برای تبدیل چالشها به فرصت برای اصلاح ساختارها اشاره کرد.
میدری همچنین از برنامههای دولت برای هدایت پساندازهای مردم بهسمت فعالیتهای مولد خبر داد. در طرحی جدید، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی عرضه اوراق مبتنی بر کالاهای استراتژیک را در دستور کار دارد که مردم میتوانند پساندازهای خود را به داراییهایی مانند محصولات پتروشیمی، معادن و فلزات تبدیل کنند. این اقدام ضمن تضمین ارزش سرمایه، موجب رونق تولید میشود.
تنوعبخشی به سبد غذایی و شبکه توزیع
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی به امکان توسعه سبد کالابرگ الکترونیکی اشاره کرد و گفت: در زمان حاضر ۱۱ قلم کالا بهصورت سنتی در سبد کالابرگ قرار دارد، اما این فهرست ثابت نیست و در صورت پیشنهاد وزارتخانه و تأیید ستاد تنظیم بازار، امکان افزودن اقلام جدید به آن وجود دارد. وی تأکید کرد که هدف کالابرگ صرفاً حمایت از مصرفکننده نیست، بلکه به حرکت درآوردن چرخ تولید در کشور نیز از اهداف اصلی این سیاست است.
میدری با انتقاد از غفلت در توسعه مبادلات منطقهای، سیاست جدید دولت را تقویت مبادلات تجاری با همسایگان دانست. او ابراز امیدواری کرد که با استمرار ماهانه پرداخت کالابرگ، تنوع خوراکی خانوارها افزایش یابد و سبد کالاهای مشمول یارانه نیز بهتدریج گسترش پیدا کند. همچنین اجرای منظم این طرح میتواند به ایجاد شبکههای توزیع جدید و عرضه گستردهتر محصولات کشاورزی داخلی کمک کند.
برنامههای جامع رفاهی و توسعه مسکن کارگری
میدری به برنامههای دولت در حوزه سلامت و رفاه اجتماعی اشاره کرد و گفت: اصلاح نظام ارجاع و اجرای کامل طرح پزشک خانواده میتواند ضمن ارتقای کیفیت خدمات درمانی، به صرفهجویی قابل توجه در هزینههای سلامت منجر شود. همچنین وی از پیشنهاد بازگشت کامل بانک رفاه کارگران به وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و افزایش سرمایه این بانک به سران سه قوه خبر داد تا پرداخت مطالبات مراکز درمانی با ثبات بیشتری انجام شود.
در حوزه مسکن، به دستور رئیسجمهور، موضوع مسکن کارگری بار دیگر در دستور کار دولت قرار گرفته است. وزارت تعاون با همکاری شرکتها و واحدهای صنعتی، اجرای این طرح را دنبال میکند. در این مدل، زمین از سوی وزارت راه و شهرسازی تأمین و تعاونیهای مسکن کارگری مسئول ساخت واحدها هستند. این طرح به گفته میدری، بهرهوری نیروی کار و ماندگاری کارگران را افزایش میدهد و تأثیر مستقیمی بر کاهش هزینههای زندگی کارگران و کارمندان خواهد داشت.
چشمانداز آینده اقتصاد ایران
میدری تصریح کرد که دولت بهعنوان سپر محافظ، وظیفه دارد نوسانات اقتصادی ناشی از عوامل بیرونی را به حداقل برساند و از انتقال شوکهای اقتصادی به خانوارها و واحدهای تولیدی جلوگیری کند. وی با بیان اینکه دولت چهاردهم با چالشهای متعددی مواجه بوده است، اضافه کرد: ما سعی کردهایم این شوکها را مهار کنیم و با همراهی مردم، ثمرات سیاستهای جدید را در زندگی روزمره آنان ملموس کنیم.
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأکید کرد که ظرفیتهای اقتصادی ایران بسیار فراتر از مشکلات فعلی است و با استفاده از سرمایههای انسانی، مدیریت صحیح سیاستها و دعای خیر مردم، میتوان بهسرعت وضعیت اقتصادی را هموار کرد و رفاه خانوارها را ارتقا داد.