فوری/ بمب اوسمار در قلب پرسپولیس: گره کور بالاخره باز میشود؟
مشکلات تاکتیکی اوسمار در میانه زمین پرسپولیس؛ چالش اصلی لیگ برتر.
اوسمار ویرا، سرمربی پرسپولیس، در یافتن ترکیبی ثابت و کارآمد برای میانه زمین تیمش با چالش جدی مواجه شده است. با وجود تغییرات گسترده در ۱۳ بازی اخیر، او همچنان نتوانسته به ترکیب ایدهآل دست یابد و شکستهای متوالی، حکایت از سردرگمی تاکتیکی در این منطقه حساس از زمین دارد.
تغییرات مداوم در نیمفصل اول
سرمربی برزیلی پرسپولیس، از زمان آغاز هدایت سرخپوشان و چیدمان اولین ترکیب خود مقابل استقلال خوزستان، با استفاده از زوج سروش رفیعی و مارکو باکیچ در سیستم ۱-۱-۴-۴ کار خود را آغاز کرد. اما مصدومیت باکیچ در نیمه نخست، باعث شد تا سیامک سرلک در دقیقه ۳۲ جایگزین او شود.
در دیدار مقابل شمسآذر در قزوین، زوج سرلک و رفیعی به میدان رفتند و محمد خدابندهلو از دقیقه ۶۰ به جای رفیعی وارد زمین شد. این ترکیب در دربی نیز بدون تغییر باقی ماند و هر دو هافبک تا پایان بازی در زمین حضور داشتند. در مسابقه بعدی، با محرومیت سروش، خدابندهلو از ابتدا جای او را گرفت و در کنار سرلک بازی کرد که پرسپولیس با این زوج موفق به کسب پیروزی شد.
مقابل آلومینیوم اراک، رفیعی به ترکیب بازگشت و در کنار سرلک قرار گرفت و هیچیک از این دو بازیکن تعویض نشدند. در آخرین بازی نیمفصل نخست برابر مس رفسنجان نیز، ترکیب میانه میدان دستنخورده باقی ماند و سروش رفیعی در دقیقه ۸۹ جای خود را به خدابندهلو داد.
ادامه سرگردانی در نیمفصل دوم
با شروع نیمفصل دوم، وضعیت میانه میدان پرسپولیس تغییری نکرد. در دیدار مقابل فجر سپاسی، پرسپولیس از حریف خود عقب افتاد و این بار خدابندهلو در دقیقه ۸۰ جانشین سروش شد، اما نتوانست تغییری در نتیجه ایجاد کند و اولین شکست اوسمار در شیراز رقم خورد.
برای بازی با سپاهان، اوسمار هر سه هافبک میانی مورد استفاده خود در دیدارهای قبلی را به زمین فرستاد، اما از عملکرد سرلک و خدابندهلو رضایت نداشت و هر دو را بین دو نیمه تعویض کرد. باکیچ نیز از ابتدای نیمه دوم به میدان رفت و این تغییرات نتیجهبخش بود و پرسپولیس به بردی شیرین دست یافت.
از بازی با فولاد و با بازگشت باکیچ، او با سروش رفیعی زوجی را تشکیل داد، اما اوسمار در بین دو نیمه خدابندهلو را به جای رفیعی به میدان فرستاد که این تغییر نیز اوضاع را بهبود نبخشید و سرخپوشان شکست تلخ و سنگینی را متحمل شدند.
مقابل چادرملو، دوباره زوج باکیچ و سروش در مرکز زمین شکل گرفت و با برتری خفیف و پیروزی پرسپولیس، هیچکدام از آنها تعویض نشدند.
در بازی با ملوان انزلی، وضعیت برای بازیکنان اصلی خط میانی تغییر کرد و اوسمار که ظاهراً از زوج سروش-باکیچ راضی نبود، هر دو بازیکن را بین دو نیمه از زمین بیرون کشید تا سرلک و خدابندهلو بازی کنند. با این حال، علیرغم میدانداری و مالکیت توپ، تیم موقعیتی خلق نکرد و شکست دیگری را تجربه کرد.
تغییرات اوسمار مقابل گلگهر نیز ادامه یافت و مانند بازی با سپاهان، او هر سه هافبک مرکزی خود را به زمین فرستاد، با این تفاوت که این بار سروش بیرون نشست و باکیچ به همراه سرلک و خدابندهلو فیکس شدند. اما عملکرد ضعیف در نیمه اول و دریافت دو گل مشابه، باعث شد باکیچ و خدابندهلو تعویض شوند و سروش این بار به عنوان بازیکن ذخیره به زمین رفت.
در آخرین بازی مقابل خیبر، اوسمار دوباره به زوج باکیچ و سروش بازگشت، اما هر دو بازیکن در نیمه دوم تعویض شدند. سروش در دقیقه ۵۹ از زمین بیرون رفت و باکیچ در دقیقه ۷۵ جای خود را به سرلک داد که باز هم شکست دیگری در کارنامه مرد برزیلی ثبت شد.
افت فرم همگانی هافبکهای مرکزی
نکته حائز اهمیت این است که هر چهار هافبک میانی اصلی که اوسمار در ۱۳ بازی اخیر پرسپولیس از آنها استفاده کرده (سروش رفیعی، مارکو باکیچ، سیامک سرلک و محمد خدابندهلو) در فرم خوبی قرار ندارند و دوران افت را سپری میکنند. به همین دلیل، هیچیک از جابهجاییها در ترکیب ابتدایی یا تغییرات حین بازی، نتیجه مطلوب را به ارمغان نمیآورد و سرمربی پرسپولیس در این منطقه مهم از ترکیب تیمش، دچار سرگشتگی و آشفتگی کامل به نظر میرسد.
چشمانداز بازی با ذوبآهن؛ معمای خط میانی
با توجه به بازی حساس پیش رو مقابل ذوبآهن و تغییرات متعدد اوسمار در میانه میدان تیمش طی بازیهای گذشته، پیشبینی آرایش خط میانی پرسپولیس دشوار است. در این بازی، مارکو باکیچ به دلیل محرومیت در دسترس نخواهد بود و احتمالاً سروش رفیعی نیز به دلیل درگیری و تنبیه انضباطی، از ترکیب اصلی دور خواهد ماند.
طبق روال، انتظار میرود اوسمار به زوج سرلک و خدابندهلو روی آورد (در صورت جدی نبودن مصدومیت اخیر سرلک)، اما واقعیت این است که هر دو بازیکن نیز در فرم مطلوبی نیستند. از سوی دیگر، رضا شکاری در دقایق کوتاهی که مقابل خیبر به میدان رفت، نمایش امیدوارکنندهای داشت و این احتمال وجود دارد که او جای خدابندهلو را در ترکیب اصلی بگیرد.
اگر شکاری جلوتر از دو هافبک میانی ذکر شده بازی کند، اوسمار باید از بین علیپور و سرگیف یکی را نیمکتنشین کند که احتمال نیمکتنشینی علیپور بیشتر است. همچنین، در صورت بازگشت اورونوف به ترکیب و فیکس شدن عمری در جناح راست، محمودی جوان نیز رقیب جدیدی برای سرگیف و علیپور خواهد بود.
نقش فراموششده عنایتزاده
پرسپولیس در فصول اخیر از کمبود هافبک دفاعی تخصصی رنج میبرد. با وجود جذب بازیکنان متعدد در خط میانی، هیچیک از آنها هافبک دفاعی تخصصی نبودند. علیرضا عنایتزاده جوان که فصل گذشته نمایشهای قانعکنندهای ارائه کرده بود، پس از جدایی سعید مهری و افت یاسین سلمانی، فرصت کافی برای بازی پیدا نکرده است.
اوسمار نیز از این بازیکن بسیار کم استفاده کرده است؛ او در نیمه نخست بازی با فجر در شیراز به عنوان مدافع راست به کار گرفته شد و بین دو نیمه تعویض گردید. عنایتزاده در پست اصلی خود تنها دقایق کوتاهی مقابل سپاهان (از دقیقه ۸۹ به بعد) و حدود ۱۵ دقیقه مقابل پیکان به میدان رفته است. این سوال مطرح میشود که چرا اوسمار در شرایط فعلی به این بازیکن جوان اعتماد نمیکند، در حالی که تیم به یک هافبک با تواناییهای دفاعی نیاز دارد؟
ضرورت بازنگری در سیستم؛ غیبت هافبک سوم دفاعی
در شرایطی که اوسمار با استفاده از دو هافبک مرکزی نتایج مطلوبی کسب نکرده است، ابهام بزرگی در خصوص عدم تغییر سیستم و عدم بهرهگیری همزمان از سه هافبک مرکزی در ترکیب تیمش وجود دارد. اگرچه در دو مسابقه او سه هافبک میانی را به صورت همزمان به میدان فرستاد، اما یکی از آنها متمایل به جناحین و در واقع هافبک کناری بود و هیچگاه سه هافبک مرکزی به طور همزمان کمربند میانه زمین را مستحکم نکردهاند.
شاید اوسمار بتواند با استفاده از سیستم ۱-۳-۲-۴ وضعیت مرکز تیمش را بهبود بخشد، چرا که پرسپولیس در بسیاری از بازیها از این منطقه آسیب دیده و بعضاً گلهای دریافتی از همین ناحیه به ثبت رسیده است. البته در شرایطی که بیشتر هافبکهای میانی پرسپولیس در افت به سر میبرند، این تغییر سیستم نیز ممکن است به تنهایی جوابگو نباشد، اما حداقل با تراکم بیشتر بازیکنان در مرکز زمین، هم قدرت بازپسگیری توپ از حریف افزایش مییابد و هم تیم در ضدحملات آسیبپذیر نخواهد بود.