فاش شد: «سلاح مخفی» گواردیولا که فوتبال را مجبور به تطبیق یا نابودی میکند!
پپ گواردیولا با نوآوری تاکتیکی و تطبیقپذیری خود، مربیگری منچسترسیتی و فوتبال را متحول کرده است.
پپ گواردیولا، سرمربی مطرح فوتبال، بار دیگر توانایی خارقالعاده خود در مدیریت شرایط بحرانی و بازگشت به مسیر موفقیت را به اثبات رسانده است. وی که با وجود سه قهرمانی در لیگ قهرمانان اروپا، در این رقابتها فراز و نشیبهای غیرمنتظرهای را تجربه کرده است، در لیگهای داخلی با تیمهای بارسلونا، بایرن مونیخ و منچسترسیتی سلطهای کمنظیر داشته و هرگز دو فصل متوالی را بدون کسب عنوان قهرمانی لیگ به پایان نرسانده است. از همین رو، پس از پشت سر گذاشتن فصلی چالشبرانگیز، گواردیولا دست به تغییرات اساسی زده تا از رخدادی بیسابقه در کارنامه پرافتخارش جلوگیری کند.
سلطه بیبدیل در لیگهای داخلی
کارنامه پپ گواردیولا در رقابتهای لیگهای داخلی، گواهی بر توانایی استثنایی او در حفظ ثبات و برتری است. از زمان آغاز دوران مربیگری با بارسلونا در فصل ۲۰۰۸-۲۰۰۹، او در هیچ مقطعی دو فصل متوالی را بدون فتح جام قهرمانی لیگ به پایان نرسانده است. او با بارسلونا، بایرن مونیخ و منچسترسیتی مجموعاً در ۱۴ فصل از ۱۷ فصل مربیگری خود در لیگهای داخلی به مقام قهرمانی دست یافته است، رکوردی که حکایت از توانایی بینظیر او در تطبیق و احیای تیمهایش دارد.
نبوغ تاکتیکی و پیشگامی در فوتبال
گواردیولا برای تثبیت جایگاهش بهعنوان یکی از بزرگترین نوابغ تاکتیکی تاریخ فوتبال، نیازی به بازنشستگی ندارد. او همواره در ارائه رویکردهای نو پیشگام بوده و دیگران در پی تقلید از ایدههای او برآمدهاند. از ابتکار استفاده از لیونل مسی در نقش «۹ کاذب» در بارسلونا، تا به کارگیری مدافعان کناری تهاجمی در بایرن مونیخ و احیای آرایش مشهور WM هربرت چپمن در سال ۲۰۲۳ که سهگانه تاریخی را برای منچسترسیتی به ارمغان آورد، همگی نشان از قدرت خلاقیت بیحد او دارند.
خود گواردیولا ماهها پیش به ضرورت تغییر و تطبیق اذعان کرده بود: «اگر هشت سال یک کار را تکرار کنید، خستهکننده میشود. وقتی چیزی خوب جواب میدهد، رقبا آن را میبینند و برایش پادزهر میسازند. ما باید دوباره واکنش نشان دهیم. تیمها تاکتیکهایشان را تغییر دادهاند و دیگر از ما نمیترسند. باید با شرایط تطبیق پیدا کرد.»
اصلاح رویکرد و بازسازی تاکتیکی
پس از تجربه ژانویهای دشوار در فصل گذشته که با سه تساوی پیاپی در لیگ برتر، شکست در دربی منچستر و ناکامی در لیگ قهرمانان مقابل بودو گلیمت همراه بود، گواردیولا روند بازسازیای را آغاز کرد و رویکرد خود را بیش از پیش اصلاح نمود. جذب آنتوان سمنیو نقش کلیدی در درک این تغییر اساسی داشت؛ جایی که منچسترسیتی با وجود شروع در آرایش ۴-۳-۳، در جریان بازی به سیستم ۲-۴-۴ تغییر آرایش میداد.
این ساختار تازه و بیسابقه در تیمهای گواردیولا شامل مدافعان کناری تهاجمی، لوزی متحرک در میانه میدان با حضور بازیکنانی چون رودری، برناردو، اورایلی/ریندرز و شرکی/فودن، و سیستم دو مهاجمه متشکل از هالند و سمنیو بود. این تحولات نشاندهنده توانایی گواردیولا در تطبیق نهتنها با حریفان، بلکه با داشتههای خود و اتخاذ رویکردی واکنشیتر است.
نتایج و پیامدهای تاکتیکهای جدید
از زمان بهکارگیری این طرح تاکتیکی جدید که از دیدار برابر ولوز آغاز شد، منچسترسیتی از نظر تعادل، سازماندهی و کارایی هجومی پیشرفت چشمگیری داشته است. آمارها نیز این تغییر را تأیید میکنند: کاهش مالکیت توپ (۵۶.۵٪)، کاهش حضور در محوطه جریمه حریف (۲۲٪)، کاهش تعداد شوتها (۱۲.۸)، افزایش شوتهای دریافتی (۱۰.۲) و عقبتر قرار گرفتن خط دفاعی (۶۲٪). با این حال، میانگین گلهای زده افزایش یافته (۲.۰) و میانگین گلهای خورده کاهش یافته است (۰.۶)، که نشاندهنده اثربخشی این تغییرات است.
در نتیجه این رویکرد جدید، سیتی مستقیماً به مرحله یکهشتم نهایی لیگ قهرمانان اروپا صعود کرده، پس از پنج سال به فینال جام اتحادیه رسیده و به مرحله یکهشتم نهایی جام حذفی نیز راه یافته است. در لیگ برتر نیز، این تیم با یک بازی کمتر، تنها پنج امتیاز با آرسنال صدرنشین فاصله دارد. گواردیولا با اطمینان خاطر اعلام کرده است: «در ماه مارس، آسمان آبیتر خواهد بود. مهم این است که آنجا باشیم... و تیم آماده خواهد بود. میدانم که خوب کار خواهیم کرد.»
اصل «تطبیق پیدا کن یا حذف شو» بار دیگر توسط پپ گواردیولا بهکار گرفته شده تا از رخدادی بیسابقه در کارنامه پرافتخارش جلوگیری کند و اختراع تازهاش را بر نیمکت منچسترسیتی ثبت نماید؛ تیمی که همچنان در تمامی رقابتها مدعی و زنده است.