شوک مسکو به واشنگتن: پوتین ورق جدیدی رو کرد؟!
آمریکا و روسیه بر سر استارت نو، کنترل تسلیحات و امنیت هستهای گفتوگو میکنند.
سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، اعلام کرد که مسکو آماده است در چارچوب گفتوگوهای ثبات راهبردی، مسائل امنیتی را با ایالات متحده آمریکا مورد بحث و بررسی قرار دهد. این اظهارات در پی پایان یافتن مهلت اعتبار پیمان کاهش تسلیحات راهبردی تهاجمی (استارت نو) و ایجاد خلاء در این حوزه مطرح شده است.
آمادگی روسیه برای گفتوگوهای امنیتی
لاوروف شامگاه جمعه پس از مذاکره با اینیاتسیو کاسیس، همتای سوئیسی خود و فریدون سینیرلیاوغلو، دبیرکل سازمان امنیت و همکاری اروپا، اظهار داشت که روسیه زمانی آماده گفتوگو با همکاران آمریکایی خود خواهد بود که مواضع کلی واشنگتن در قبال جنبههای کلیدی ثبات راهبردی روشن شود. وی تأکید کرد که مسکو پس از انقضای پیمان استارت نو خود را برای هرگونه تحول اوضاع آماده کرده و در حال حاضر یک خلاء جدی در زمینه ثبات راهبردی پدید آمده است.
موضع کرملین درباره تمدید پیمان استارت نو
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، نیز روز جمعه اعلام کرد که تمدید غیررسمی پیمان کاهش تسلیحات راهبردی تهاجمی بین روسیه و ایالات متحده بعید به نظر میرسد. وی افزود که هر دو کشور از ضرورت آغاز هرچه سریعتر مذاکرات درباره این پیمان، با توجه به اهمیت آن برای امنیت بینالمللی، آگاه هستند.
درخواست بینالمللی برای از سرگیری مذاکرات
در همین راستا، لین جیان، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، از واشنگتن خواست تا هرچه سریعتر گفتوگوهای راهبردی با مسکو را از سر بگیرد و تحولات پس از پایان اعتبار توافقنامه کاهش تسلیحات راهبردی تهاجمی را مورد بحث قرار دهد. وی افزود که جامعه بینالمللی نیز چنین اقدامی را انتظار دارد. همچنین وزارت امور خارجه فرانسه با توجه به پایان اعتبار پیمان استارت نو، حمایت خود را از گسترش تعاملات بینالمللی در حوزه تسلیحات راهبردی اعلام کرد. پاریس بر اهمیت کنترل تسلیحات راهبردی میان کشورهایی با بزرگترین زرادخانههای هستهای به عنوان ابزاری کلیدی برای حفظ ثبات راهبردی تأکید کرده و خواستار تعمیق گفتوگو درباره کاهش ریسکها و دکترینهای امنیت راهبردی، از جمله در چارچوب گروه پنج عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد، شد.
دیدگاه ایالات متحده و ضرورت مشارکت چندجانبه
پیشتر، دونالد ترامپ، رئیسجمهور سابق ایالات متحده، از تدوین یک توافقنامه جدید، ارتقاءیافته و مدرنسازیشده در حوزه تسلیحات راهبردی به جای پیمان استارت حمایت کرده بود. مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، نیز اعلام کرد که واشنگتن معتقد است موضوع کنترل تسلیحات راهبردی باید در قالبی چندجانبه بررسی شود و نباید صرفاً یک موضوع دوجانبه باقی بماند. وی تأکید کرد که سایر کشورها نیز مسئولیت حفظ ثبات راهبردی را بر عهده دارند و باید در مذاکرات مربوطه مشارکت داده شوند. روبیو افزود که گفتوگو درباره یک توافقنامه جدید احتمالی زمان قابل توجهی خواهد برد، اما این به معنای انصراف از چنین تلاشهایی نیست. او همچنین تصریح کرد که برای دستیابی به کنترل واقعی تسلیحات در قرن بیستویکم، انجام هیچ اقدامی بدون در نظر گرفتن چین، با توجه به زرادخانه عظیم و بهسرعت در حال رشد آن کشور، امکانپذیر نیست.
پایان اعتبار آخرین پیمان خلع سلاح هستهای
توافقنامه کاهش تسلیحات راهبردی تهاجمی (پیمان استارت نو) که در سال ۲۰۱۰ امضا شده بود، آخرین توافقنامه معتبر بین روسیه و آمریکا در حوزه خلع سلاح هستهای راهبردی بهشمار میرفت و در روز پنجشنبه، ۵ فوریه، مدت اعتبار آن به پایان رسید.