خطر محاصره نفتی بیخ گوش ایران!

 روز پنج‌شنبه 9 بهمن، ایسنا در گزارشی به نقل از کپلر نوشت: «اختلال در عرضه نفت ایران با وجود حضور نظامی آمریکا بعید است.»

در این گزارش آمده است: «تحلیل‌گران شرکت کپلر در یادداشتی به تاریخ پنجشنبه ۲۹ ژانویه گفتند: دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا قصد دارد به یک هدف دست یابد: توافق هسته‌ای با ایران و نه چیز دیگری» و بنابراین آنها احتمال کمی برای اختلال در عرضه نفت ایران با وجود استقرار ناوگان دریایی آمریکا در منطقه می‌بینند. ما تا حد زیادی بمباران گسترده آمریکا علیه ایران را رد می‌کنیم، زیرا به سادگی، هدف استراتژیک آن مشخص نیست، زیرا هدف اصلی ترامپ همچنان برچیدن برنامه هسته‌ای ایران است، نه تغییر حکومت به خودی خود.»

در بخش دیگری از این یادداشت آمده است: «اما فشار می‌تواند بر توقیف نفتکش‌های ایرانی در خارج از خلیج فارس متمرکز شود. اختلال در تنگه هرمز همانطور که در ماه ژوئن مشاهده شد، همچنان یک سناریوی بسیار بعید است. این خط قرمزی است که ایران از آن عبور نخواهد کرد، به ویژه به این دلیل که چین، بزرگ‌ترین مشتری صادرات نفت ایران از راه دریا است.»

در پایان این گزارش آمده: «بر اساس گزارش اینوستینگ، کپلر اعلام کرد: ما قبلا هم در این وضعیت بوده‌ایم (ژوئن ۲۰۲۵). قیمت نفت می‌تواند در کوتاه‌مدت به افزایش خود ادامه دهد، اما کوتاه‌مدت و از نظر ما چند هفته خواهد بود. نفت برنت در دسامبر قبل از وقوع یک سری رویدادها بسیار نزدیک به ۶۰ دلار در هر بشکه بود.»

نکته مورد توجه آن است که ممکن است در نگاه اول اشتباه شود که منظور سایت اینوستینگ از کپلر، همان شرکت بین‌المللی و معروف کپلر است که اطلاعات و تحلیل از بازار نفت و انرژی عنوان می‌کند. این شرکت داده‌های واقعی و لحظه‌ای از جریان نفت، گاز و کالاها در سراسر جهان جمع‌آوری می‌کند و مسیر و موقعیت نفت‌کش‌ها و حامل‌های انرژی را با استفاده از داده‌های AIS و دیگر منابع ارزیابی می‌کند.

اما چنین مطلبی در سایت کپلر منتشر نشده است. بلکه اینوستینگ این مطلب را از به نقل از موسسه مالی کپلر شورو (Kepler Cheuvreux) نوشته است و نه موسسه کپلر (kpler) که داده‌های نفتی و وضعیت نفتکش‌ها را ارزیابی می‌کند.

تحلیل کپلر از آینده نفت ایران

همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، بسیاری از رسانه‌ها به نقل از ایسنا خبر را طوری بازنشر کرده‌اند که گویا موسسه کپلر این تحلیل را ارائه کرده است. این در حالی است که این تحلیل توسط یک شرکت مستقل خدمات مالی اروپایی ارائه شده که خدمات تحقیقات، اجرای معاملات، مشاوره و مدیریت دارایی ارائه می‌دهد.

خود کپلر به عنوان یک موسسه معتبر در زمینه ارائه آمار نفتی، در بخشی از گزارش خود که در 29 ژانویه منتشر شد، در مورد آینده ایران چنین نوشت: «تحریم‌های ایران با سه مسیر محتمل روبروست. یک توافق مذاکره‌شده می‌تواند تنش‌ها را کاهش دهد در حالی که اکثر تحریم‌ها را دست‌نخورده باقی می‌گذارد. این موضوع منجر به گشایش محدود و تداوم ریسک سنگین انطباق می‌شود. تغییرات سیاسی که راه را برای گشایش باز کند، می‌تواند درها را به روی کاهش تدریجی و تعامل گسترده‌تر با جریان‌های نفتی ایران تحت عقب‌گرد مدیریت‌شده تحریم‌ها باز کند. در مقابل، درگیری طولانی‌مدت با سخت‌تر شدن مواضع ایالات متحده می‌تواند منجر به رژیم‌های حتی سخت‌گیرانه‌تر با اجرای ثانویه گسترده‌تر و فشار تهاجمی‌تر بر کانال‌های مالی و دریایی شود.»

همان‌طور که پیداست، کپلر آینده دقیقی از وضعیت ترسیم نکرده است و سه سناریو برای آینده وضعیت نفتی ارائه کرده است. این سه سناریو کاملا متفاوت هستند و نشان می‌دهند که وضعیت صادرات نفت ایران هم ممکن است افزایش یابد و هم در شرایط افزایش تنش و تحریم می‌‎تواند کاهش یابد.

در همین زمینه تحلیل وضعیت نفتی که به آینده پیچیده سیاسی گره خورده، توجه، دقت بیشتر و آشنایی به ادبیات موسسات بین‌المللی لازم دارد چراکه ممکن است ابهاماتی را به وجود آورد.