شوک: دبی دیگر طاقت جنگ را ندارد! واقعیت پنهان چیست؟
دبی برای ثبات اقتصاد خود در مواجهه با تنشهای منطقهای، بر متنوعسازی و گردشگری تکیه میکند.
اقتصاد دبی که به شدت به بخشهای گردشگری و خدماتی وابسته است، بیش از پیش در برابر هرگونه تنش امنیتی منطقهای آسیبپذیر شده است. این آسیبپذیری، تصویری از ثبات اقتصادی را که این شهر طی دهههای گذشته با تلاش فراوان ساخته است، با چالش مواجه میکند.
تحول ساختار اقتصادی امارات و کاهش وابستگی به نفت
دبی طی دهههای متمادی سعی کرده است شهرتی از ثبات و امنیت اقتصادی برای خود ایجاد کند و این را به عنوان یک مزیت کلیدی به جهان عرضه کند. در سالهای اخیر، ساختار اقتصادی امارات به گونهای تغییر یافته که بخش عمده رشد اقتصادی آن دیگر به نفت وابسته نیست. بر اساس برآوردها، بیش از سهچهارم تولید ناخالص داخلی امارات از بخشهای غیرنفتی شامل گردشگری، تجارت، بانکداری، فناوری، املاک و لجستیک تأمین میشود که اکنون موتور اصلی اشتغال و فعالیت اقتصادی این کشور به شمار میروند.
چشمانداز رشد و ثبات اقتصادی
گزارش «چشمانداز اقتصاد جهانی» بانک جهانی که در ژانویه ۲۰۲۶ منتشر شده است، پیشبینی میکند اقتصاد امارات در سال ۲۰۲۶ حدود ۵ درصد رشد داشته باشد و این رقم در سال ۲۰۲۷ به ۵.۱ درصد برسد. همچنین، طبق گزارش مؤسسه «کراو امارات»، نرخ تورم در این کشور در سال ۲۰۲۶ بین ۱.۶ تا ۱.۸ درصد برآورد شده که نشاندهنده ثبات نسبی قیمتها در اقتصاد امارات است. این شاخصها در گذشته به تقویت تصویر امارات به عنوان یک اقتصاد نوظهور موفق و باثبات کمک کرده است. دبی نیز به عنوان مهمترین مرکز تجاری این کشور، با توسعه زیرساختهای مالی، گردشگری و حملونقل هوایی، خود را به هاب منطقهای تجارت و خدمات تبدیل کرده است.
مدل رشد دوگانه و نقش نفت
اقتصاد امارات در سالهای اخیر بر اساس یک مدل رشد دوگانه شکل گرفته است. در این مدل، بخشهای غیرنفتی مانند گردشگری، تجارت و خدمات مالی به عنوان موتور اصلی رشد اقتصادی محسوب میشوند، در حالی که درآمدهای نفتی نقش پشتوانه مالی برای بودجه دولت و ثبات اقتصادی را ایفا میکنند. در واقع، نفت همچنان اهمیت خود را حفظ کرده است، اما نه به عنوان محرک اصلی رشد، بلکه بیشتر به عنوان منبعی برای تثبیت درآمدهای دولت در چارچوب توافقهای تولیدی با کشورهای عضو اوپک پلاس.
تهدید امنیت منطقهای بر اقتصاد دبی
با این حال، کارشناسان معتقدند همین وابستگی گسترده به بخشهای خدماتی، گردشگری و حملونقل باعث شده است که ثبات امنیتی به یک مؤلفه حیاتی برای اقتصاد دبی تبدیل شود. هرگونه تنش نظامی یا ناامنی منطقهای میتواند مستقیماً بخشهایی مانند گردشگری، پروازهای بینالمللی و تجارت را تحت تأثیر قرار دهد. از این منظر، اقتصاد دبی بیش از بسیاری از اقتصادهای نفتی منطقه به تصویر امنیت و ثبات وابسته است؛ تصویری که طی سالها با سرمایهگذاریهای کلان در زیرساختها و سیاستهای اقتصادی شکل گرفته و اکنون در برابر تحولات ژئوپلیتیکی منطقه قرار گرفته است.
