فوری: 90 درصد ترانزیت نفت متوقف شد! 54 میلیون بشکه ناپدید؛ منتظر فاجعه قیمتها باشید!
تنگه هرمز، کاهش تولید و بحران انرژی، با افزایش قیمت نفت، اقتصاد جهانی را در معرض تورم فزاینده قرار داده است.
تنگه هرمز، شریان حیاتی انرژی جهان، طی سه شب گذشته شاهد توقف بیسابقه ۹۰ درصدی در ترانزیت نفت بوده است. این اختلال معادل عدم جابهجایی ۵۴ میلیون بشکه نفت خام است که برای انتقال آن به ۲۷ فروند از غولپیکرترین نفتکشهای جهان نیاز است. این وضعیت نگرانکننده، زنگ خطر جدی را برای بازارهای جهانی انرژی و اقتصاد بینالملل به صدا درآورده است.
بحران ذخیرهسازی و کاهش تولید در کشورهای حاشیه خلیج فارس
پیامد فوری این انسداد عملی، نهتنها به جهش بهای نفت انجامیده، بلکه بحران ذخیرهسازی را در خود کشورهای تولیدکننده عضو شورای همکاری خلیج فارس تشدید کرده است. بر اساس بررسیهای میدانی و گزارش تحلیلی بلومبرگ، کشورهای حوزه خلیج فارس با سرعتی غیرمنتظره در حال پر کردن مخازن استراتژیک و عملیاتی خود هستند.
وضعیت اضطراری در عراق: عراق به دلیل ظرفیت محدود ذخیرهسازی، ناچار به کاهش گسترده تولید خود شده است. این کشور که دومین تولیدکننده بزرگ اوپک به شمار میرود، با انباشت نفت در مخازن و بنادر خود مواجه شده است.
هشدار جیپیمورگان برای ریاض و ابوظبی: بانک سرمایهگذاری جیپیمورگان هشدار داده است که در صورت تداوم این وضعیت، عربستان سعودی و امارات متحده عربی نیز ظرف چند هفته آینده مجبور به کاهش تولید خواهند شد. پایانه نفتی جُعَیمه در شرق عربستان به سرعت در حال پر شدن است و گزارشها حاکی از آن است که چهار مخزن از شش مخزن پالایشگاه راهبردی رأستنوره، که پیشتر متوقف شده بودند، اکنون کاملاً از نفت خام پر شدهاند.
ظرفیت محدود ذخیرهسازی؛ چالش ۱۰۰ میلیون بشکهای
برآوردها نشان میدهد که چهار تولیدکننده اصلی عرب حاشیه خلیج فارس شامل عربستان سعودی، امارات متحده عربی، کویت و عراق، در مجموع حدود ۱۰۰ میلیون بشکه ظرفیت ذخیره خالی دارند که این رقم معادل یکسوم کل ظرفیت اسمی آنهاست. با این حال، استفاده عملیاتی از این مخازن به طور معمول کمتر از ۸۰ درصد نیست و کارشناسان صنعت نفت پیشبینی میکنند که با ادامه روند فعلی، برخی از این کشورها ممکن است ظرف کمی بیش از سه هفته، ظرفیت ذخیره خود را کاملاً پر کنند.
در سناریوی خوشبینانهتر، حتی اگر عربستان و امارات بتوانند از مسیرهای جایگزین محدود (همچون خطوط لوله به دریای سرخ) استفاده کنند، این مهلت تنها یک هفته دیگر تمدید خواهد شد.
جهش بهای نفت و تهدید تورم جهانی
بازارهای جهانی به سرعت به این شوک عرضه واکنش نشان دادهاند؛ قیمت نفت خام برنت در بازار لندن با عبور از مرز ۸۵ دلار در هر بشکه، به بالاترین سطح در ماههای اخیر رسیده است. حتی با وجود انتشار برخی گزارشهای غیررسمی، بهای نفت در روز چهارشنبه نزدیک به ۸۵ دلار تثبیت شد.
تحلیلگران اقتصادی هشدار میدهند که این بحران میتواند به یک تورم ساختاری در اقتصاد جهانی دامن بزند. در شرایطی که کشورهای غربی، به ویژه اعضای ناتو، با بالاترین نرخ تورم دهههای اخیر دست و پنجه نرم میکنند، کاهش عمیقتر تولید در خلیج فارس میتواند طوفانی از افزایش قیمتها را در بازارهای کالا و خدمات به راه اندازد.
این رویداد بار دیگر نشان داد که ثبات اقتصاد جهانی به شدت به امنیت منطقه خلیج فارس وابسته است و هرگونه ناامنیسازی در این آبراه حیاتی، پیامدهایی فراتر از مرزهای منطقه به دنبال خواهد داشت.
