راز گرانیهای بهمن فاش شد: اعتراف تکاندهنده دو نهاد رسمی، مقصر اصلی «حذف ارز ترجیحی» است!
هشدار بانک مرکزی و مرکز آمار درباره تشدید گرانی و تورم در اقتصاد ایران
گزارشهای تازه منتشر شده از سوی بانک مرکزی و مرکز آمار ایران از شتاب گرفتن چشمگیر روند افزایش سطح عمومی قیمتها در بهمن ماه سال 1404 حکایت دارد. این ارقام که با وجود تفاوت در جامعه آماری، همگی بیانگر تشدید فشارهای تورمی بر اقتصاد کشور هستند، نشان میدهند که رشد قیمتها در مقایسه با ماههای گذشته، سرعت بیشتری به خود گرفته است.
جزئیات گزارش مرکز آمار ایران: اوجگیری تورم در مناطق روستایی و گروه خوراکیها
بر اساس دادههای مرکز آمار ایران، تورم ماهانه در بهمن ماه سال جاری به 9.4 درصد رسیده که نسبت به نرخ 7.9 درصدی دی ماه، افزایش 1.5 درصدی را تجربه کرده است. تورم نقطه به نقطه، یعنی مقایسه با بهمن ماه سال قبل، عدد قابل توجه 68.1 درصد را نشان میدهد که گویای افزایش سرسامآور هزینهها در یک سال اخیر است. همچنین نرخ تورم متوسط سالانه منتهی به بهمن ماه به 47.5 درصد بالغ شده است.
بررسی دقیقتر گزارش مرکز آمار نکات قابل توجهی را روشن میسازد:
- تورم نقطه به نقطه در مناطق روستایی از مرز 80 درصد فراتر رفته است.
- گروه خوراکیها با ثبت تورم نقطه به نقطه 105.5 درصدی، شاهد عبور این شاخص از مرز 100 درصد بوده است.
- زیرگروه نان و غلات با تورم نقطه به نقطه 142 درصدی، یکی از اصلیترین عوامل فشار بر معیشت خانوارها محسوب میشود.
- بهای خرید وسایل نقلیه (اتومبیل) در تنها یک ماه (بهمن)، رشد 14.8 درصدی را تجربه کرده است.
- در سطح استانی، بالاترین نرخ تورم نقطه به نقطه با ارقام بالای 80 درصد، به استانهای ایلام، کردستان، کرمانشاه و لرستان اختصاص داشته است.
یافتههای بانک مرکزی: افزایش قیمت کالاهای اساسی و اثر رشد نرخ ارز
در همین راستا، بانک مرکزی نیز گزارش خود را عمدتاً بر اساس دادههای جمعآوری شده از مناطق شهری منتشر کرده است. بر اساس این گزارش، تورم ماهانه بهمن ماه 8.4 درصد اعلام شده که نسبت به رقم 5.7 درصدی دی ماه، افزایش قابل توجهی داشته است. تورم نقطه به نقطه نیز در این بازه زمانی 62.2 درصد بوده که از 54.9 درصد در دی ماه افزایش یافته است. نرخ تورم متوسط سالانه از دیدگاه بانک مرکزی 46.2 درصد برآورد شده است.
نکات حائز اهمیت گزارش بانک مرکزی شامل موارد زیر است:
- آثار حذف ارز ترجیحی کالاهای اساسی در بهمن ماه، فراتر از ماه اجرای این سیاست (دی ماه) خود را نشان داده؛ به طوری که تورم ماهانه گروه خوراکیها و آشامیدنیها در بهمن به 14.7 درصد رسید که در مقایسه با 11 درصد دی ماه، حکایت از افزایش بیش از 27 درصدی قیمتها در این گروه طی دو ماه دارد.
- تغییر سیاست ارزی و تجمیع تقاضاها در تالار دوم مرکز مبادله نیز در رشد قیمتها مؤثر بوده است. به عنوان نمونه، گروه اثاث و لوازم خانه در بهمن ماه با رشد 13.5 درصدی، بالاترین افزایش ماهانه خود را در یک سال اخیر تجربه کرده است.
- این گزارش تأکید میکند که رشد نرخ ارز همچنان مهمترین عامل کوتاه مدت تورم در اقتصاد ایران است و مهار روند صعودی آن باید به عنوان اصلیترین اولویت مسئولان در ماههای آتی مد نظر قرار گیرد.
تفاوت در ارقام اعلامی: نقش جامعه آماری در گزارشهای تورمی
تفاوت معنادار میان ارقام اعلامی بانک مرکزی و مرکز آمار ایران، به ویژه در تورم ماهانه و نقطه به نقطه، ناشی از تفاوت در جامعه آماری است. دادههای بانک مرکزی صرفاً از مناطق شهری جمعآوری میشود و شامل تورم مناطق روستایی که در گزارش مرکز آمار لحاظ شده، نمیگردد. این امر به درک دقیقتر ابعاد مختلف تورم و تأثیر آن بر بخشهای متفاوت جامعه کمک میکند.
