پارادوکس بازار مرغ: رکوردشکنی جوجهریزی در آستانه حذف ارز ترجیحی! چه کسی سود میکند؟
چالشهای تولید مرغ: جوجهریزی، ارز ترجیحی، تأمین مالی و نهادهها در وزارت جهاد کشاورزی
معاون برنامهریزی و امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی از ثبت رکورد بیسابقه جوجهریزی ۱۷۰ میلیون قطعهای در ماه گذشته خبر داد و تأکید کرد که این روند کاهشی نشده و همچنان رو به افزایش است که نویدبخش افزایش تولید مرغ در کشور است.
روند بیسابقه جوجهریزی و آمادگی برای مناسبتها
اکبر فتحی، معاون برنامهریزی و امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی، ضمن اشاره به تمهیدات لازم برای تأمین بازار در ایام ماه مبارک رمضان و نوروز، از ثبت یک رکورد جدید در صنعت مرغ کشور خبر داد. وی افزود: «در ماه گذشته جوجهریزی ۱۷۰ میلیون قطعهای انجام شد که در تاریخ صنعت مرغ کشور بیسابقه بود. در شرایط فعلی نیز روند جوجهریزی کاهشی نشده و همچنان رو به افزایش است.»
تسهیل تأمین مالی و رفع مشکلات نهاده
فتحی با بیان اینکه بخشی از تولیدکنندگان از روشهای نوین تأمین مالی استفاده میکنند، اما واحدهای کوچک با این روشها آشنایی کافی ندارند، اظهار داشت: «در تلاش هستیم تأمین مالی ریالی از طریق شبکه بانکی را برای این واحدها فراهم کنیم.» وی همچنین به برطرف شدن عمده مشکلات تولید که به تأمین نهاده بازمیگشت اشاره کرد و افزود: «با آزادسازی نرخ ارز، این مشکلات برطرف شده است. تولیدکننده الزاماً به دنبال تأمین نهاده با ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی نیست، بلکه مهمترین مسئله، دسترسی مستمر و کافی به کالا است.» معاون وزیر جهاد کشاورزی تأکید کرد که با حذف قیمتگذاری دستوری، امکان برنامهریزی و استمرار تولید فراهم شده و پیشبینیهای لازم برای تأمین تولید در ماههای پایانی سال نیز انجام شده است.
رفع نگرانیها درباره تغییر الگوی کشت
معاون وزیر جهاد کشاورزی در خصوص حذف ارز ترجیحی و نگرانی از تمایل کشاورزان به کشت جو و ذرت به جای گندم، اطمینان خاطر داد. وی اظهار داشت: «جو دارای ظرفیت و کشش مشخصی است و نیاز کشور حداکثر ۶ میلیون تن برآورد میشود. در صورت تولید مازاد، قیمت کاهش مییابد.» فتحی افزود که در چارچوب اقتصاد آزاد، کشاورز در انتخاب نوع کشت مختار است و در صورت مازاد تولید جو و صادرات آن، گندم مورد نیاز وارد خواهد شد و از این منظر، جای نگرانی وجود ندارد.
تحولات ارز ترجیحی و تأمین کالاهای اساسی
فتحی به مرور سیاستهای تخصیص ارز ترجیحی پرداخت و گفت که از ابتدا میوههای گرمسیری، شکر و گوشت مشمول ارز ترجیحی بودند. وی افزود: «در سال ۱۴۰۴، نهادههای دامی به عنوان ماده اولیه تولید مرغ و گوشت و همچنین برنج مشمول ارز ترجیحی بودند. طی ۴۰ روز گذشته ارز ترجیحی برنج و در تیرماه ارز ترجیحی گوشت حذف شد و در حال حاضر تنها نهادههای دامی، روغن و گندم باقی ماندهاند.» وی دلیل عدم حذف ارز ترجیحی گندم را تأمین بخش عمده آن از تولید داخل عنوان کرد.
او همچنین به وضعیت تولید گندم اشاره کرد و توضیح داد: «در سال زراعی گذشته به دلیل خشکسالی و کاهش تولید، حدود ۸ میلیون تن گندم به صورت خرید تضمینی تأمین و ۴ میلیون تن وارد شد، اما با بارشهای مناسب اخیر و در صورت تداوم این شرایط، نیازی به واردات گسترده نخواهیم داشت و تنها بخشی از واردات برای اختلاط با گندم داخلی انجام میشود.» فتحی تصریح کرد که یارانه نان نیز به ابتدای زنجیره تولید اختصاص یافته است.
آثار کاهش تخصیص ارز ترجیحی بر بازار
معاون برنامهریزی و امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی در پایان سخنان خود به کاهش چشمگیر تخصیص ارز ترجیحی اشاره کرد. وی بیان داشت: «از سال ۱۴۰۱، میزان تخصیص ارز ترجیحی از ۱۶ میلیارد دلار به ۸.۲ میلیارد دلار در سال ۱۴۰۴ کاهش یافته است.» فتحی افزود که اگرچه این کاهش میتوانست در تأمین منابع ارزی و روند تولید چالش ایجاد کند، اما حذف ارز ترجیحی در نهایت منجر به افزایش فراوانی کالاهای مصرفی و مواد اولیه در بازار خواهد شد.