هشدار فوری: سقوط ویرانگر طلا نزدیک است! این همان عددی است که همه منتظرش بودید؟
نوسانات دلار و بیثباتی سیاسی، آینده قیمت طلا را در بازار جهانی با ابهام روبرو کرده است
یک کارشناس برجسته بازار طلا پیشبینی کرده است که قیمت جهانی هر اونس طلا تا پایان سال ۲۰۲۶ میتواند از مرز ۵۰۰۰ دلار عبور کند، اما پس از آن و در پی یک فروپاشی مالی-اقتصادی، به محدوده ۳۰۰۰ دلار کاهش خواهد یافت. این پیشبینی در حالی مطرح میشود که برای نخستین بار در سه دهه اخیر، بانکهای مرکزی جهان ذخایر طلای بیشتری نسبت به اوراق خزانهداری آمریکا در اختیار گرفتهاند؛ روندی که نشانهای از کاهش اعتبار دلار آمریکا و تغییر در معادلات هژمونی اقتصادی جهان محسوب میشود. این تحلیل، با توجه به جایگاه طلا در سرمایهگذاری داخلی ایران، میتواند بر بازار طلای کشور نیز تأثیرگذار باشد.
نوسان شدید در انتظار قیمت جهانی طلا
سید محسن تهامی، کارشناس بازار طلا، با اشاره به تحولات اخیر، چشماندازی پر نوسان برای آینده طلای جهانی ترسیم کرده است. به گفته وی، قیمت اونس طلا قابلیت صعود تا ۵۰۰۰ دلار را تا پایان سال ۲۰۲۶ داراست. اما این رشد پایدار نخواهد بود و پس از آن، با وقوع فروپاشی مالی-اقتصادی، قیمت طلا میتواند تا سطح ۳۰۰۰ دلار پایین بیاید.
افزایش ذخایر طلای بانکهای مرکزی: سیگنالی از تغییر معادلات جهانی
یکی از مهمترین رخدادهایی که تهامی به آن اشاره میکند، پیشی گرفتن ذخایر طلای بانکهای مرکزی جهان از اوراق خزانهداری آمریکاست؛ اتفاقی که پس از ۳۰ سال رخ داده است. این پدیده به وضوح از کاهش اعتبار دلار آمریکا و روند رو به افول حاکمیت اقتصادی ایالات متحده بر جهان حکایت دارد. هرچند آمریکا همچنان به عنوان هژمون اقتصادی جهان مطرح است، اما موج کنونی میتواند مسیر حوادث آینده را تغییر دهد.
ریشههای تغییر رویکرد: از تورم تا بیثباتی سیاسی
این کارشناس اقتصادی در تبیین دلایل افزایش ذخایر طلا توسط بانکهای مرکزی، به عوامل بنیادین و اقتصاد کلان اشاره میکند. تورم پایه پولی بدون رشد اقتصادی و پایینتر بودن نرخ بهره از آن، به افزایش تقاضا و در ادامه، رشد قیمت طلا منجر میشود. عامل دیگری که در این تحلیل باید مد نظر قرار گیرد، «ثبات سیاسی» است. جنگ تجاری میان آمریکا و چین، دستگیری رئیسجمهور ونزوئلا توسط آمریکا و احتمال درگیریهای نظامی متعاقب آن، و تهدیدات آمریکا و اسرائیل علیه ایران، همگی نشان از افت شدید ثبات سیاسی در نقاط مختلف جهان دارند که به نوبه خود، جذابیت طلا را به عنوان یک دارایی امن افزایش میدهد.
چرخش از اوراق قرضه به طلا: تحلیل یک مسیر ۳۰ ساله
تهامی درباره چرایی افزایش تمایل به خرید اوراق خزانهداری آمریکا در بازه زمانی ۱۹۹۰ تا ۲۰۱۰ توضیح داد که این دوره با رشد اقتصادی آمریکا همراه بود و ایالات متحده سعی در جذب سرمایه خارجی زیادی داشت. اما با فروپاشی مالی سال ۲۰۰۸، چین تصمیم گرفت اقتصاد خود را تا حدی از اقتصاد آمریکا جدا کند که نتیجه آن مازاد عرضه در سال ۲۰۱۴ در چین بود.
چین برای مقابله با این مشکل، رویکرد سرمایهگذاری خود را از تولید به مردم تغییر داد و به بازار پول تزریق کرد. در همین راستا، چین تصمیم به خروج منابع خود از آمریکا گرفت. اما ایالات متحده برای جبران بدهی خود به چین، به چاپ شدید پول روی آورد که این روند در دولتهای مختلف (اوباما، ترامپ، بایدن) به سرعت ادامه یافت، به گونهای که حجم پولی که باید طی صد سال چاپ میشد، اکنون در بازههای زمانی بسیار کوتاهتر (مانند یک سال) به چاپ میرسد.
نقطه عطف این روند، شیوع پاندمی کرونا در سال ۲۰۲۰ بود که با کاهش نرخ بهره فدرال رزرو و به تبع آن سایر بانکهای مرکزی جهان همراه شد. این سیاستها تورم زیادی را به دنبال داشت که با وقوع جنگ روسیه و اوکراین به «تورم چسبنده» تبدیل شد و رکود اقتصادی را در چین به همراه آورد. تلاشهای چین برای خروج از این رکود با سیاستهای انبساطی و تزریق پول به بازارها بینتیجه ماند و این رکود همچنان ادامه دارد. مجموع این روندها، عامل اصلی افزایش خرید طلا توسط بانکهای مرکزی جهان بوده است.
تاثیر رکود و "ترس سرمایهگذار" بر بازارها
این کارشناس اقتصادی تاکید کرد که رکود تورمی و همچنین راکد شدن خرید و فروش مسکن در جهان و کاهش سرمایهگذاری بر روی سهام و تولید، همگی بر جذابیت طلا میافزایند. او پارامتر «ترس سرمایهگذار» را بسیار حائز اهمیت دانست که با توجه به ادامه جنگ روسیه و اوکراین، جنگ احتمالی چین و تایوان، و بیثباتیهای سیاسی دیگر، در سطوح بالایی از نمودار سیر میکند. همچنین، عدم اطمینان به کارایی دولتها و آشفتگی پولی نیز از دیگر عواملی هستند که بانکهای مرکزی جهان را به خرید بیسابقه طلا در مقایسه با اوراق خزانهداری ترغیب کرده است.
آیا سقوط طلا در راه است؟ چشمانداز کارشناس
تهامی در پاسخ به نگرانیها درباره ریزش شدید قیمت طلا اظهار داشت که این نگرانیها بیمورد نیستند، اما زمان آن هنوز فرا نرسیده است. وی طلا را همواره پیشگو خواند و مثال زد که چگونه در سال ۲۰۰۵، پیش از فروپاشی مالی-اقتصادی، طلا رشد خود را آغاز کرد و تا ۲۰۰۰ دلار بالا رفت، اما پس از فروپاشی به ۱۲۰۰ دلار کاهش یافت. بر اساس تحلیل وی و با توجه به موارد ذکر شده، قیمت اونس تا پایان سال ۲۰۲۶ میتواند به ۵۰۰۰ دلار برسد. اما پس از آن و با فروپاشی مالی-اقتصادی، به محدوده ۳۰۰۰ دلار کاهش پیدا میکند. این ثبات در محدوده ۳۰۰۰ دلار، مشروط به ثبات سیاسی و کاهش درگیریهای نظامی در جهان خواهد بود.