فاجعه ونزوئلا: چگونه ایدههای چپ ثروت نفتی را به خاکستر تبدیل کرد؟
تولید نفت ونزوئلا تحت تاثیر تحریمها؛ چالش مادورو در اوپک.
ونزوئلا، کشوری که بر بزرگترین ذخایر اثباتشده نفت جهان تکیه دارد، در طول تاریخ خود شاهد چرخههای متناوبی از رونق و رکود در صنعت حیاتی نفت بوده است. این سرزمین که روزگاری از پیشگامان تولید جهانی نفت و از بنیانگذاران اوپک به شمار میرفت، اکنون در دوران ریاستجمهوری نیکلاس مادورو با کمترین میزان تولید نفت خود در دهههای اخیر مواجه شده است.
اوجگیری اولیه و نقشآفرینی در اوپک
صنعت نفت ونزوئلا در قرن بیستم میلادی با رشد چشمگیر تولید آغاز شد و این کشور را به یکی از مهمترین صادرکنندگان نفت در جهان تبدیل کرد. ونزوئلا با اتکا به ذخایر غنی خود، نقش کلیدی در تأسیس سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) در سال ۱۹۶۰ ایفا کرد. این اقدام با هدف هماهنگسازی سیاستهای نفتی و تثبیت بازار جهانی صورت گرفت که نشاندهنده اهمیت استراتژیک این کشور در آن زمان بود.
موجهای ملیسازی در دوران پرز و چاوز
در راستای اعمال حاکمیت بیشتر بر منابع ملی، ونزوئلا دو موج عمده ملیسازی صنعت نفت را تجربه کرده است. اولین بار در دوران ریاستجمهوری کارلوس آندرس پرز در دهه ۱۹۷۰، شرکت نفت دولتی پترولئوس دو ونزوئلا (PDVSA) تأسیس شد. موج دوم و گستردهتر در اوایل قرن ۲۱ و تحت رهبری هوگو چاوز رخ داد که به موجب آن، کنترل دولتی بر شرکتهای نفتی خارجی افزایش یافت و سهم آنها در پروژههای نفتی به شدت محدود شد.
سقوط بیسابقه تولید در دوره مادورو
با وجود ذخایر نفتی عظیم و سابقه طولانی در تولید، صنعت نفت ونزوئلا در سالهای اخیر و به ویژه در دوران ریاستجمهوری نیکلاس مادورو، شاهد سقوطی بیسابقه در میزان تولید بوده است. این کاهش فاحش، که به پایینترین حد خود در دهههای متمادی رسیده، پیامد عوامل متعددی نظیر تحریمهای بینالمللی، سوءمدیریت داخلی، فساد گسترده و نبود سرمایهگذاری کافی در زیرساختها و فناوریهای لازم است. این وضعیت ضربه مهلکی به اقتصاد کشور وارد کرده و بحرانهای موجود را تشدید بخشیده است.