راز واکنش عجیب بورس به تک نرخی شدن ارز فاش شد!
تکنرخی شدن ارز، چشمانداز جدیدی برای شاخص کل بورس و اقتصاد ایران.
تهران، دوشنبه - شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران امروز با یک جهش قابل توجه ۱۰۵ هزار و ۴۸ واحدی، به رقم ۴ میلیون و ۱۷۶ هزار و ۸۴ واحد رسید. این افزایش چشمگیر که پس از یک هفته ریزش و از دست دادن کانال ۴.۱ میلیون واحدی رخ میدهد، امیدها را به بهبود وضعیت بازار سرمایه زنده کرده است. تحلیلگران، بهبود شرایط سیاسی و اجتماعی کشور و همچنین آغاز برنامه تکنرخی شدن قیمت ارز را از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر این رشد میدانند.
صعود چشمگیر شاخص بورس و فرابورس
بازار سرمایه که در روزهای دوشنبه و سهشنبه هفته گذشته با ریزشهای ۳۷ و ۱۰۱ هزار واحدی، کانال ۴.۱ میلیون واحد را از دست داده بود، روز گذشته تا حدودی متعادل شد و امروز با قدرتی مضاعف بازگشت. علاوه بر شاخص کل، شاخص هموزن نیز امروز با افزایش ۱۸ هزار و ۴۵۷ واحدی، به یک میلیون و ۱۰۷ هزار و ۷۸۳ واحد رسید.
آمار معاملات امروز نشان میدهد که ۳۰۵ نماد مثبت و تنها ۵۰ نماد منفی در بورس ثبت شده است. تعداد خریداران به ۸۶ هزار نفر رسید و بازار به طور کلی ۲.۵۸ درصد افزایش یافت. همچنین، ۴۹۸ هزار فقره معامله به ارزش حدود ۱۷ هزار میلیارد تومان در بازار سهام انجام شد.
شاخص فرابورس نیز امروز با رشد ۶۹۸ واحدی، به ۳۳ هزار و ۴۱۷ واحد رسید که نشاندهنده رونق در این بازار نیز بود. در فرابورس، ۳۵۴ هزار فقره معامله به ارزش چشمگیر ۵۹۷ هزار میلیارد تومان به ثبت رسید.
عوامل موثر بر رشد بازار سرمایه
کارشناسان معتقدند حوادث اخیر و شرایط نامساعد سیاسی و اجتماعی در هفتههای گذشته، بر ریزش بورس اثرگذار بود، اما با بهبود شرایط و همچنین آغاز برنامه تکنرخی شدن قیمت ارز از روز گذشته، بازار سرمایه امروز جهشی قابل ملاحظه را تجربه کرد. لازم به ذکر است که بازار سهام از ۲۴ آبان ماه روند افزایشی خود را آغاز کرده بود و طی این مدت با ورود به کانالهای ۳.۳ تا ۴.۱ میلیون واحد، رکوردهای جدیدی را به ثبت رسانده بود که افت سنگین هفته گذشته این روند را متوقف کرده بود.
سیاست تکنرخی ارز و نقش آن در رونق بورس
امیرعلی امیرباقری، کارشناس بازار سرمایه، درباره تأثیر سیاست تکنرخی ارز بر بازار سرمایه اظهار داشت: «همگرایی سیاستهای بانک مرکزی و وزارت امور اقتصادی و دارایی در جهت تکنرخی کردن ارز و حمایت از بازار سرمایه، تحولی مهم محسوب میشود. به واسطه حرکت این دو نهاد به سمت تکنرخی کردن ارز، کل اقتصاد منتفع شده و بازار سرمایه نیز از اقتصاد کلان مستثنی نیست.»
وی افزود: «سهامداران نیز مطمئناً از این سیاست و هماهنگی میان بانک مرکزی و وزارت اقتصاد نفع خواهند برد؛ چراکه هیچ علاقهای ندارند ارز شرکتهایی که در آن سرمایهگذاری کردهاند، به نرخهای پایین به افراد خاصی اختصاص یابد و آن افراد، ارز را در بازار آزاد با قیمت بالاتر به فروش رسانند.»
این کارشناس بازار سرمایه توضیح داد که سیاست تکنرخی کردن ارز و سپردن قیمتها به بازار آزاد، یکی از مهمترین اتفاقاتی است که در حوزه سیاستگذاری اقتصادی شاید در طول دههها در کشور رخ داده است.
رانتزدایی و حرکت به سمت تعادل اقتصادی
امیرباقری در تشریح لزوم این اقدام، به نظریه بازیها استناد کرد و گفت: «بر اساس این نظریه، هرگاه امکان شکلگیری رانت فراهم باشد، قوانین به تنهایی قادر به جلوگیری از آن نخواهند بود. اساساً باید در نقطه تعادل نظریه بازیها حرکت کرد؛ در غیر این صورت، فاصله گرفتن از آن منجر به ایجاد محیطی مولد رانت خواهد شد.»
وی تأکید کرد: «تیم اقتصادی دولت صرفاً باید در نقش رگولاتور در بازار ارز و سایر بازارها حضور داشته باشد و اکنون نیز چنین سیاستی را در پیش گرفته است.» او همچنین اضافه کرد که در گذشته، تضییع حقوق سهامداران در بدنه اقتصاد امری رایج بود و این رانت موجب ثروتمندتر شدن تعداد معدودی میشد و فضای اقتصادی را ناسالم میکرد؛ اما همگرایی اخیر میان ارکان مختلف تیم اقتصادی و نهادهای بالادستی، از ایجاد این رانت جلوگیری کرده است.
بازدهی بیشتر صنایع صادراتمحور
این کارشناس بازار سرمایه پیشبینی کرد که با وجود اینکه هماهنگی مزبور در سیاستگذاری بعد از چندین سال محقق شد، اما در میانمدت و بلندمدت تبعات مثبت خود را بر فضای کلان اقتصاد خواهد گذاشت. وی با اشاره به رشد حدود ۴۰ درصدی نرخ فروش ارز صنایع بر اثر تغییر سیاست ارزی، توضیح داد: «تحولات حوزه اقتصاد، به صورت یکبهیک متناظر نیستند و تأثیرشان به طور خطی منتقل نمیشود. تأثیر این رویداد را میتوان در شرکتها و صنایع مختلف به شکلهای گوناگون مشاهده کرد. به این معنا که ممکن است برخی صنایع نسبت به این افزایش، خاصیت اهرمی داشته باشند؛ یعنی بازده آنها با این رشد ۴۰ درصدی، بیش از ۴۰ درصد یا کمتر از آن خواهد بود.»
