فاجعه بازار: قاچاقچیان ۹۳ درصد تنباکو را بلعیدند!
قاچاق دخانیات، سلامت جامعه و اقتصاد کشور را به خطر میاندازد.
بررسیها نشان میدهد که طی هشت ماهه نخست سال ۱۴۰۴، ۲۷ درصد از بازار سیگار و ۹۳ درصد از بازار تنباکوی ایران از طریق قاچاق تأمین شده است. این روند نگرانکننده، تهدیدی جدی برای سلامت عمومی و اقتصاد کشور محسوب میشود.
میزان قاچاق در بازار سیگار
در هشت ماهه ابتدایی سال جاری، تولید سیگار در کشور ۴۸ میلیون و ۲۸۹ هزار نخ بوده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته (۵۳ میلیون و ۱۷۴ هزار نخ)، کاهشی ۹ درصدی را نشان میدهد. در همین دوره، مصرف برآوردی سیگار در ایران ۶۶ میلیون و ۶۶۷ هزار نخ برآورد شده است. این اختلاف میان تولید داخلی و مصرف نشان میدهد که ۲۷ درصد از نیاز بازار سیگار در این مدت از طریق محصولات قاچاق تأمین شده است. شایان ذکر است که برآورد مصرف سالانه سیگار در کشور ۱۰۰ میلیون نخ است.
سهم نگرانکننده قاچاق در بازار تنباکو
وضعیت بازار تنباکو به مراتب نگرانکنندهتر است. طی هشت ماهه امسال، تنها ۵۲۷ تن تنباکو در کشور تولید شده است، در حالی که میزان مصرف برآوردی این محصول به ۸ هزار تن میرسد. این فاصله عظیم میان تولید و مصرف، گویای آن است که ۹۳.۴ درصد از بازار تنباکوی کشور در این مدت در اختیار محصولات قاچاق بوده است. برآورد مصرف سالانه تنباکو در کشور ۱۲ هزار تن است.
روند تولید تنباکو در کشور نیز کاهشی چشمگیر داشته است؛ به گونهای که در هشت ماهه سال ۱۴۰۲ تولید ۱۹۱۵ تن تنباکو گزارش شده بود. این میزان در سال ۱۴۰۳ با ۶۱ درصد کاهش به ۷۴۱ تن رسید و سپس در هشت ماهه سال ۱۴۰۴ با افتی ۲۹ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، به تنها ۵۲۷ تن تقلیل یافت.
میلیونها مصرفکننده و اقتصاد تحت تأثیر
با توجه به برآوردهای محمدرضا تاجدار، رئیس انجمن تولیدکنندگان، واردکنندگان و صادرکنندگان محصولات دخانی، حدود ۱۵ میلیون نفر در ایران به صورت حرفهای سیگار مصرف میکنند. این جمعیت قابل توجه مصرفکنندگان، در کنار سهم بالای قاچاق در بازار دخانیات (۲۷ درصد سیگار و بیش از ۹۰ درصد تنباکو)، پیامدهای منفی گستردهای بر سلامت عمومی و اقتصاد ملی دارد و لزوم سیاستگذاریهای جدی برای کنترل بازار و مبارزه با قاچاق را بیش از پیش آشکار میسازد.
