فیفا حکم مرگ وقتکشی را صادر کرد: فوتبال دیگر مثل قبل نیست!
فیفا برای افزایش زمان مفید بازی و مقابله با اتلاف وقت، قوانین فوتبال را با تمرکز بر داوری، VAR و مصدومیت بازیکنان بازبینی میکند.
فیفا در آستانه تصویب قوانین جدید برای مقابله با اتلاف وقت در فوتبال
فدراسیون جهانی فوتبال (فیفا) در نظر دارد مجموعهای از قوانین و پیشنهادها را به منظور مقابله با معضل اتلاف وقت در مسابقات فوتبال به تصویب برساند. این اقدام در پی نگرانیهای فزایندهای صورت میگیرد که به دلیل تفاوت چشمگیر در زمان مفید بازی بین مسابقات مختلف، در سطح جهانی مطرح شده است.
محدودیت زمانی برای بازیکنان مصدوم
یکی از مهمترین پیشنهادهایی که قرار است در نشست سالانه هیئت بینالمللی فوتبال (IFAB) در تاریخ ۲۸ فوریه (۹ اسفند) در ولز به بحث و تصویب گذاشته شود، مربوط به بازیکنان مصدوم است. بر اساس این پیشنهاد، هر بازیکنی که در زمین تحت مداوا قرار میگیرد، باید به مدت یک دقیقه زمین بازی را ترک کند. هدف از این قانون، جلوگیری از برهم خوردن ریتم مسابقه و کاهش اتلاف وقت ناشی از توقف بازی برای مداوای بازیکنان است.
توسعه قوانین برای کاهش توقفهای بازی
این رویکرد فیفا برای مبارزه با اتلاف وقت، پس از بازخوردهای مثبت جهانی نسبت به قانون جدیدی اتخاذ شده است که در نسخه ۲۶-۲۰۲۵ قوانین بازی گنجانده خواهد شد و دروازهبانها را از نگه داشتن بیش از حد توپ (حداکثر ۸ ثانیه) منع میکند. موفقیت این قانون، انگیزهای برای بررسی و اجرای اقدامات دیگر به منظور کاهش مدت زمان توقفهای بازی شده است.
از جمله دیگر اقدامات در دست بررسی، اجرای اصل شمارش معکوس برای پرتابهای اوت و ضربات دروازه است. این بدین معناست که داوران در صورت تعلل بازیکنان در اجرای این ضربات، شروع به زمانگیری خواهند کرد تا سرعت جریان بازی حفظ شود. تا این لحظه تنها قانون قطعی و تصویبشده، همان محدودیت ۸ ثانیهای برای دروازهبان هنگام در جریان بودن بازی بوده است.
سابقه قوانین مشابه و آزمایشهای فیفا
در حال حاضر، قوانین فوتبال مدت زمان مشخصی را برای خروج بازیکنان مصدوم از زمین تعیین نکردهاند و هر لیگ میتواند دستورالعملهای خاص خود را داشته باشد. به عنوان مثال، لیگ برتر انگلیس از فصل ۲۴-۲۰۲۳ قانون ۳۰ ثانیه را برای این منظور اجرا میکند. فیفا نیز در دسامبر ۲۰۲۵ (آذر ۱۴۰۴) در جام ملتهای عرب آزمایشی را انجام داد که طبق آن بازیکن مصدوم باید دو دقیقه خارج از زمین میماند. پیرلوئیجی کولینا، رئیس کمیته داوران فیفا، هدف از این قانون آزمایشی دو دقیقهای را کاهش اتلاف وقت و بهبود جریان بازی اعلام کرده بود. این رویکرد مشابه قانونی است که در لیگ امالاس آمریکا اجرا میشود و در صورت بیش از ۱۵ ثانیه ماندن بازیکن روی زمین و ورود کادر پزشکی فعال میشود.
در نشست ژانویه هیئت بینالمللی فوتبال، در مورد تعیین زمانی برای خروج بازیکنان مصدوم توافق حاصل شد، اما درباره مدت زمان آن اختلاف نظر وجود داشت. با مقاومت جدی در برابر قانون دو دقیقهای، در نهایت پیشنهاد یک دقیقه به عنوان راهحل مطرح گردید.
پروتکلهای جدید VAR و بازبینی داوری
در خصوص پروتکل سیستم کمکداور ویدئویی (VAR)، هیئت بینالمللی فوتبال توصیه کرده است که مداخله VAR همچنان به همان چهار موقعیت اصلی محدود بماند: گل یا عدم گل، پنالتی یا عدم پنالتی، کارت قرمز مستقیم و اشتباه در تشخیص هویت بازیکن. هدف از این محدودیت، جلوگیری از اخلال بیش از حد VAR در ریتم بازی است.
همچنین پیشنهاد شده است که در صورت وجود شواهد عینی، VAR بتواند کارتهای قرمزی را که بر اثر اشتباه در کارت زرد دوم صادر شدهاند بررسی کند و نیز موارد اشتباه در هویت بازیکن خاطی را اصلاح نماید. علاوه بر این، پیشنهاد شده است که به رقابتها اجازه داده شود در موارد تصمیمات بحثبرانگیز آشکار درباره کرنرها نیز، تیم VAR امکان بازبینی داشته باشد.
روند تصویب و نیازمندیها
برای تصویب این تغییرات، به اکثریت سهچهارم آرا نیاز است؛ یعنی ۶ رأی از مجموع ۸ رأی. چهار رأی متعلق به اتحادیههای بریتانیایی (انگلیس، اسکاتلند، ولز و ایرلند شمالی) و چهار رأی نیز متعلق به فیفا است که نماینده سایر فدراسیونهای فوتبال جهان محسوب میشود. فیفا به تنهایی نمیتواند این تغییرات را تصویب کند، زیرا چهار رأی آن برای رسیدن به اکثریت کافی نیست و برای تصویب هر یک از این پیشنهادات، باید دستکم حمایت دو اتحادیه بریتانیایی را نیز به دست آورد. تصمیمگیری نهایی در خصوص تصویب برخی یا همه این پیشنهادها، روز شنبه ۲۸ فوریه در ولز انجام خواهد شد.