افشاگری تکاندهنده: چرا بد بدرقهترین مربی دنیا، رویاها را خاکستر کرد؟!
جدایی روبرتو دیزربی از مارسی، بحران جدیدی در فوتبال فرانسه ایجاد کرد.
روبرتو دیزربی، سرمربی ایتالیایی که با امیدها و انتظارات فراوان و به عنوان یک نابغه تاکتیکی به المپیک مارسی پیوسته بود، سرانجام در میان فضای متشنج و پس از شکستهای متوالی، باشگاه فرانسوی را ترک کرد. این جدایی، که با بیانیهای رسمی در ساعات بامدادی و با فرمول رایج "توافق دوجانبه" اعلام شد، حکایت از پایان دورانی پر فراز و نشیب برای مرد ایتالیایی در ورزشگاه ولودروم دارد. انتشار خبر در دل شب و تنها سه روز پس از شکست تحقیرآمیز ۵ بر صفر مقابل پاریسنژرمن در لو کلاسیک، نشان از عمق بحران و عدم دوستانه بودن این قطع همکاری است.
آغاز درخشان و سقوط آزاد
مسیر دیزربی در مارسی با شور و هیجان آغاز شد. تیم او با فوتبال تهاجمی و نمایشهای جذاب، از جمله برد قاطع ۵ بر ۱ مقابل برست، در فصل اول نایبقهرمان لیگ فرانسه شد و بلیت حضور در لیگ قهرمانان اروپا را کسب کرد. مدیران باشگاه برای برآورده ساختن خواستههای تاکتیکی او، در دو پنجره نقل و انتقالاتی، نزدیک به ۱۸۵ میلیون یورو هزینه کردند. اما پشت این ظاهر موفق، شکافهای پنهانی وجود داشت. باختهای غیرمنتظره در برابر تیمهایی چون استراسبورگ و اوسر، ضعفهای ذهنی بازیکنان و ناتوانی در سازماندهی خط دفاعی، نشانههایی از مشکلات زیرین بودند. فصل دوم اما به سرعت به یک کابوس تبدیل شد؛ حذف زودهنگام از رقابتهای اروپایی، درگیریهای داخلی در رختکن تیم و عدم درک متقابل بین بازیکنان و کادر فنی، شرایط را به وخامت کشاند. تساوی مقابل پاریس افسی و شکست سنگین در پارک دو پرنس در برابر رقیب دیرینه، سرنوشت او را در مارسی مهر و موم کرد.
تاریخچهای از جداییهای تلخ
روبرتو دیزربی در طول دوران مربیگری خود، بارها با پایانهای پرفراز و نشیب مواجه شده است. در فوجیا (۲۰۱۴)، او علیرغم مشکلات مالی، توانست فوتبالی مدرن را به نمایش بگذارد، اما سقوط اداری باشگاه منجر به جدایی او در فضایی از بیعدالتی شد. دوران حضورش در پالرمو (۲۰۱۶) نیز کوتاه و تلخ بود؛ هفت شکست پیاپی و اخراجی بیرحمانه پس از تنها دو ماه، از اتفاقات مهم آن دوره بود. در بنونتو هم سناریو مشابهی رقم خورد؛ فوتبالی شجاعانه اما سقوطی اجتنابناپذیر به دسته پایینتر. این تجربیات، از دیزربی یک "آرمانگرای لجباز" ساخته بود؛ مربیای که حاضر نبود اصول تاکتیکی خود را فدای ابزارها و محدودیتهای تیمهایش کند.
جداییهای متفاوت: از ساسولو تا برایتون
البته تمام جداییهای دیزربی تلخ و ناگهانی نبودهاند. در ساسولو، او سه فصل درخشان را رقم زد و هویتی منحصربهفرد به این تیم بخشید که مورد تحسین فوتبال ایتالیا قرار گرفت. جدایی او از ساسولو در سال ۲۰۲۱، برخلاف مارسی، فیلسوفانه بود؛ او با این باور که به سقف تواناییهای باشگاه رسیده است، با احترام کامل از این تیم جدا شد. در شاختار دونتسک، جنگ اوکراین مسیر او را ناتمام گذاشت. اما در برایتون، با وجود کسب سهمیه رقابتهای اروپایی، دوباره اختلاف نظرها بر سر استراتژی نقلوانتقالات با مالکان باشگاه، منجر به جدایی با همان برچسب "توافق دوجانبه" شد.
ابعاد پیچیده پایان کار در مارسی
جدایی روبرتو دیزربی از مارسی اما ابعادی متفاوت و پیچیدهتر داشت. این تجربه را میتوان ترکیبی از تمام دلایل جداییهای قبلی او دانست: هم بحران ورزشی و نتایج ضعیف دوران پالرمو، هم فضای بیثبات و پرهرج و مرج دوران فوجیا، و هم تضادهای استراتژیک با مدیریت که در برایتون تجربه کرده بود. هرگز در دوران مربیگری او، یک جدایی تا این حد چندوجهی و پرفشار نبوده است. سرمایهگذاری سنگین باشگاه، جاهطلبیهای بزرگ برای پروژه او و در نهایت، فروپاشی در مهمترین بازی فصل مقابل پاریسنژرمن، به این پایان ابعادی سوررئال بخشید. بیانیه شبانه و زمانبندی بیرحمانه آن، تأییدی بر این ماجرا بود. دیزربی هرگز مسیر آرامش را انتخاب نکرده، اما ایستگاه مارسی احتمالاً به عنوان یکی از پرفشارترین و خاصترین پردههای نمایش دراماتیک دوران مربیگری او در تاریخ ثبت خواهد شد.