آمریکا فرمان حذف یک بانک سوئیسی از چرخه دلار را صادر کرد
سلاحسازی دلار و تحریمهای آمریکا، ایران، روسیه و ونزوئلا را به سمت دلارزدایی و کاهش ریسکهای مالی سوق داده است.
وزارت خزانهداری ایالات متحده در اقدامی بیسابقه، پیشنهادی را مطرح کرده است که در صورت نهایی شدن، دسترسی بانک سوئیسی «امبِر» را به سیستم مالی آمریکا و واحد پول دلار بهطور کامل قطع خواهد کرد. این تصمیم پس از آن اتخاذ شد که بازرسان مالی آمریکا این بانک را به تسهیل تراکنشهای بانکی برای کشورهای ایران، روسیه و ونزوئلا متهم کردند.
اتهامات و هشدار واشینگتن
«اسکات بسنت»، وزیر خزانهداری آمریکا، در خصوص این اقدام اظهار داشت: «این تصمیم پیامی روشن به تمامی بانکهای دنیاست. هر مؤسسه مالی که بخواهد امنیت سیستم پولی ما را با همکاری با بازیگران غیرقانونی به خطر بیندازد، با تمام قدرت از دسترسی به بازار بزرگ آمریکا محروم خواهد شد.» این هشدار پس از آن صادر میشود که اتهامات جدی در مورد نقش بانک امبِر در تسهیل مبادلات مالی برای کشورهای تحت تحریم مطرح شده است.
سلاحسازی از دلار و پیامدهای بشردوستانه
کارشناسان بینالمللی اقدام اخیر وزارت خزانهداری آمریکا علیه بانک سوئیسی امبِر را تنها یک برخورد انضباطی ساده نمیدانند؛ بلکه آن را بخشی از یک استراتژی پیچیده میخوانند که از آن با عنوان «سلاحسازی از دلار» یاد میشود. این استراتژی، علیرغم ادعای ایالات متحده مبنی بر معافیت اقلام بشردوستانه مانند دارو، تجهیزات پزشکی و مواد غذایی از شمول تحریمها، در صحنه عمل پیامدهای وخیمی دارد.
اخراج یک بانک اروپایی با چنین شدت از سیستم دلاری، پیامی لرزاننده به تمام بانکهای کوچک و بزرگ جهان میفرستد که نتیجه آن پدیدهای به نام «پرهیز از ریسک» است. بانکها از ترس اینکه ناخواسته در تور نظارتی پیچیده آمریکا گرفتار شوند، ترجیح میدهند بهطور کلی از انجام هرگونه تراکنش مربوط به کشورهای تحت تحریم، حتی برای خرید گندم یا دارو، خودداری کنند. این «رعب و وحشت مالی» باعث میشود که شرکتهای دارویی عملاً راهی برای دریافت پول خود پیدا نکنند و در نتیجه، دسترسی بیماران و مردم عادی به نیازهای حیاتیشان مسدود شود.
واکنش جهانی و روند دلارزدایی
استفاده مکرر و تهاجمی آمریکا از قدرت دلار به عنوان یک ابزار سیاسی، در حال تغییر دادن نقشه مالی جهان است. بسیاری از اقتصادهای بزرگ دنیا، از جمله کشورهای عضو گروه بریکس (BRICS)، اکنون با این واقعیت روبرو شدهاند که تکیه مطلق بر دلار به معنای دادنِ «حق وتو» به واشینگتن در مبادلات تجاریشان است.
مستندات نشان میدهد که این رفتارها محرک اصلی روند «دلارزدایی» در جهان شده و موجب شده است تا کشورها به دنبال جایگزینهایی برای کاهش وابستگی خود به واحد پول ایالات متحده باشند.
