فوری: کییف دونباس را به پای صلح میریزد
تضمینهای امنیتی و صلح در دونباس، خواسته افکار عمومی اوکراین در میان تنش با روسیه و نقش ناتو و اتحادیه اروپا است.
در تازهترین تحولات مربوط به مناقشه اوکراین، گزارشهای رسانههای بینالمللی از تغییر فزاینده دیدگاه شهروندان اوکراینی حکایت دارد که شمار بیشتری از آنان برای دستیابی به صلح، آماده واگذاری کامل منطقه دونباس به روسیه هستند. این تغییر رویکرد در حالی رخ میدهد که مقامات مسکو بر تغییرناپذیری شروط خود برای حلوفصل درگیری تأکید میکنند و در مقابل، کییف نسبت به تضمینهای امنیتی غرب بیاعتماد شده و بر تقویت توان دفاعی مستقل خود تمرکز کرده است.
تغییر دیدگاه اوکراینیها نسبت به واگذاری دونباس
روزنامه "نیویورک تایمز" در گزارشی نوشت که بخش فزایندهای از شهروندان اوکراینی برای پایان دادن به درگیریهای نظامی، مایل به واگذاری کامل منطقه دونباس به روسیه هستند. این گزارش با اشاره به نتایج نظرسنجی اخیر مؤسسه بینالمللی جامعهشناسی کییف نشان میدهد که در ماه مه سال ۲۰۲۲، ۸۲ درصد اوکراینیها با امتیازدهی ارضی مخالفت کرده بودند، اما در آخرین نظرسنجی انجام شده، بیش از ۴۰ درصد با واگذاری کامل دونباس به روسیه موافقت کردهاند که این امر بیانگر خستگی رو به افزایش مردم از ادامه جنگ است.
این روزنامه آمریکایی همچنین اشاره کرد که چنین شکافی در جامعه اوکراین میتواند به بازنگری در میراث ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، منجر شود؛ به گونهای که او از یک رهبر قهرمان به فردی تبدیل شود که بخش بزرگی از سرزمین خود را از دست داده است. در همین راستا، کیریل دیمیترییف، نماینده ویژه رئیسجمهور روسیه، پیشتر اعلام کرده بود که خروج نیروهای مسلح اوکراین از خاک دونباس، تنها راه دستیابی به توافق صلح است.
تأکید مسکو بر ثبات شروط صلح و اتهامات ترامپ
سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، تأکید کرد که مسکو برخلاف سایر طرفهای مذاکره، هرگز شروط خود را برای حلوفصل درگیری اوکراین تغییر نداده است. وی موضع روسیه را قاطع، قابل فهم و مشخص توصیف کرد. دمیتری مدودف، معاون رئیس شورای امنیت روسیه نیز با تأیید این موضوع، گفت که شروط روسیه برای صلح در اوکراین بدون تغییر باقی مانده و مقامات مسکو این شروط را در جریان نشست سران آنکوریج به همتایان آمریکایی خود منتقل کردهاند.
در همین حال، دونالد ترامپ، رئیسجمهور سابق آمریکا، گزارشها درباره "دخالت روسیه در انتخابات ریاستجمهوری ایالات متحده" را جعلی خواند و گفت که این اتهام تنها یک جعل بوده است. وی همچنین مدعی شد که درگیری در اوکراین آغاز نمیشد، اگر در انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۰ آمریکا تقلب صورت نمیگرفت.
بیاعتمادی کییف به تضمینهای امنیتی غرب و تقویت دفاع داخلی
روزنامه "پولیتیکو" به نقل از منابع اوکراینی گزارش داد که در کییف درک فزایندهای از غیرقابلاعتماد بودن تضمینهای امنیتی متحدان غربی در چارچوب یک توافق صلح احتمالی شکل گرفته است. این موضوع اوکراین را وادار کرده تا برای دفاع مستقل خود آماده شود. آلنا گتمانچوک، رئیس هیئت نمایندگی اوکراین در ناتو، اظهار داشت که هسته هرگونه تضمین امنیتی باید ارتش اوکراین و صنایع دفاعی آن باشد.
این نشریه یادآور شد که اظهارات ترامپ مبنی بر منتفی دانستن عضویت اوکراین در ناتو، کییف را به جستوجوی گزینههای جایگزین سوق داده است. همچنین، اوکراین به خاطر دارد که وعدههای ایالات متحده و بریتانیا در سال ۱۹۹۴ در قبال انصراف از زرادخانه هستهای، بینتیجه ماند. در چنین شرایطی، رهبری اوکراین بر ایجاد ارتشی قدرتمند، توسعه تولید پهپادها و موشکها و اصلاح بخش دفاعی تکیه کرده است. با وجود تأکید ینس روته، دبیرکل ناتو، بر تضمین امنیت اوکراین از طریق حضور نیروهای متحدان، کارشناسان اوکراینی نسبت به قابلاعتماد بودن چنین وعدهای ابراز تردید میکنند.
واکنش روسیه به استقرار نیروهای خارجی و ریشههای مناقشه
ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، اعلام کرد که استقرار نیروهای «ائتلاف داوطلبان» در خاک اوکراین پس از توافق صلح احتمالی، برای مسکو کاملاً غیرقابلقبول است. وی این طرح را مداخله نظامی خارجی آشکار دانست و تأکید کرد که این نیروها از سوی روسیه بهعنوان هدف مشروع نظامی تلقی خواهند شد. زاخارووا همچنین یادآور شد که گسترش بیمهار ناتو به سمت شرق، از جمله به سوی اوکراین، یکی از دلایل اصلی آغاز این مناقشه بوده و بدون حلوفصل این مسئله، دستیابی به توافق امکانپذیر نخواهد بود.
رویکرد اروپا به مناقشه اوکراین: از سانسور تا پیشنهاد مذاکره
ویکتور اوربان، نخستوزیر مجارستان، معتقد است که اروپا به دلیل ممنوعیت پخش رسانههای روسی، تصویر کاملی از وضعیت اوکراین ندارد. وی این رویکرد یکجانبه در فضای رسانهای را مانع ارزیابی عینی اوضاع دانست و هشدار داد که چنین سانسوری میتواند به رویارویی مستقیم نظامی اروپا با روسیه منجر شود.
در مقابل، بلن مارتینس کاربونل، دبیرکل سرویس دیپلماتیک اتحادیه اروپا، اعلام کرد که این اتحادیه هماکنون در وضعیت درگیری با روسیه قرار دارد، اما تأکید کرد که اقدامات نظامی مستقیم گسترده رخ نخواهد داد. وی بر ضرورت دستیابی به "صلحی عادلانه و پایدار" تأکید کرد و افزود که تحقق این هدف به حمایت ایالات متحده نیز نیاز خواهد داشت. کاربونل خاطرنشان کرد که اتحادیه اروپا اکنون ناچار است از ابزارهای سیاست دفاعی نیز استفاده کند که این امر ممکن است به کاهش بخشی از سطح زندگی شهروندان منجر شود.
در همین راستا، اویکا سیلینا، نخستوزیر لتونی، و آلار کاریس، رئیسجمهور استونی، در گفتوگو با شبکه Euronews، از نظریه ازسرگیری مذاکرات مستقیم با روسیه حمایت کرده و پیشنهاد دادند که اتحادیه اروپا برای این منظور نماینده ویژهای منصوب کند. آنها اذعان کردند که اتحادیه اروپا برای ورود به روند مذاکرات "کمی دیر اقدام کرده است".
تحولات داخلی اوکراین: قطع برق و پیشنهاد سن ازدواج
وزارت انرژی اوکراین از قطع مجدد برق در استانهای سومی، دنپروپتروفسک، چرنیگووا، زاپروژیا و دونتسک خبر داد. در برخی مناطق، خاموشیهای اضطراری اعمال شده و ۱۶ منطقه مسکونی در استان اودسا نیز به دلیل شرایط دشوار جوی بدون برق ماندهاند.
از سوی دیگر، رسانههای داخلی اوکراین گزارش دادند که هیئترئیسه پارلمان این کشور پیشنهاد داده تا حداقل سن ازدواج برای دختران از ۱۶ سال به ۱۴ سال کاهش یابد. طبق این پیشنهاد، برای دختران باردار یا دارای فرزند، این سن میتواند تا ۱۴ سال نیز کاهش یابد و تصمیمگیری درباره اعطای اجازه ازدواج در این سنین به عهده دادگاه خواهد بود. همچنین گزارش شده که ممکن است شهروندان اوکراین در صورت انصراف از ازدواج پس از نامزدی، ملزم به پرداخت غرامت معنوی شوند.
