شوک جهانی: غول کشتیرانی در اوج تنشها مسیر عوض کرد؛ آماده سونامی قیمتها باشید!
حملات حوثیها در دریای سرخ، امنیت کشتیرانی مرسک و زنجیره تامین جهانی از کانال سوئز را در بحبوحه جنگ غزه به چالش کشیده است.
شرکت کشتیرانی دانمارکی مرسک، یکی از بزرگترین فعالان صنعت حملونقل دریایی جهان، در پی «محدودیتهای پیشبینینشده» در محیط امنیتی دریای سرخ، اعلام کرد که موقتاً مسیر برخی از کشتیهای خود را از کانال سوئز تغییر خواهد داد. این تصمیم به معنای انتخاب مسیر طولانیتر از اطراف دماغه امید نیک در آفریقای جنوبی است که حدود ۱۰ روز به زمان سفر افزوده و هزینههای عملیاتی را بالا میبرد.
تشدید تنشها در خاورمیانه و پیامدهای آن
این اقدام مرسک در بحبوحه تشدید تنشهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و بهویژه گمانهزنیها درباره احتمال رویارویی نظامی میان ایالات متحده و ایران اتخاذ شده است. مرسک در بیانیهای توضیح داد که پس از رایزنی با شرکای امنیتی خود، به این نتیجه رسیده که عبور ایمن و بهموقع از دریای سرخ با چالشهای جدی مواجه شده است. این تغییر مسیر برای بخشی از ناوگان این شرکت، با هدف تضمین امنیت خدمه و محمولهها صورت میگیرد.
اهمیت استراتژیک کانال سوئز
تصمیم مرسک فراتر از یک تغییر مسیر ساده، از اهمیت بالایی برخوردار است؛ زیرا کانال سوئز یکی از حیاتیترین گلوگاههای تجارت جهانی به شمار میرود و نقش محوری در اتصال بازارهای آسیا و اروپا ایفا میکند. هرگونه اختلال در این مسیر، میتواند زنجیرههای تأمین جهانی را تحت فشار قرار داده، منجر به افزایش هزینههای حملونقل، تأخیر در تحویل کالاها و در نهایت، رشد قیمتها در بازارهای مصرفی شود.
ریشههای ناامنی در دریای سرخ
ناامنیهای اخیر در دریای سرخ ریشه در جنگ غزه دارد. از اکتبر ۲۰۲۳ و با آغاز این جنگ، نیروهای حوثی یمن دهها کشتی تجاری را در این آبراه هدف قرار دادهاند. این حملات، که حوثیها آن را واکنشی به عملیات نظامی اسرائیل در غزه میدانند، موجب شده تا صدها کشتی از عبور از کانال سوئز منصرف شده و مسیرهای جایگزین را انتخاب کنند.
آمادگی نظامی و دیپلماسی در منطقه
همزمان با این تحولات، نشانههایی از افزایش آمادگی نظامی آمریکا در منطقه مشاهده میشود. پیوستن ناو هواپیمابر یواساس جرالد فورد به نیروهای آمریکایی در آبهای خاورمیانه، که بزرگترین استقرار نیروی دریایی آمریکا در منطقه از زمان جنگ دوم خلیج فارس در سال ۲۰۰۳ محسوب میشود، بیانگر نگرانی واشنگتن از گسترش درگیریهاست. در بعد دیپلماتیک، با وجود ادامه مذاکرات غیرمستقیم هستهای میان تهران و واشنگتن با میانجیگری عمان و صحبت از «پیشرفتهایی» در این زمینه، تحولات میدانی نشان میدهد که بازارهای جهانی، بهویژه در حوزه انرژی و حملونقل، خود را برای سناریوهای پرتنشتر آماده میکنند. تصمیم شرکت مرسک را میتوان یکی از نخستین نشانههای عملی این نگرانی فزاینده در سطح جهانی دانست.