شوک بزرگ در بورس: این ابزارهای مکمل، بازی را تغییر میدهند
سازمان بورس برای حمایت از بازار سرمایه، صندوق تثبیت و اوراق تبعی را به کار میگیرد
تهران، سازمان بورس و اوراق بهادار برنامههای جامع خود برای حمایت هدفمند از بازار سرمایه و تقویت نقش صندوقهای توسعه و تثبیت بازار را تشریح کرد. حمید یاری، عضو هیات مدیره این سازمان، در گفتوگویی، بر تداوم حمایتهای هدفمند، بهکارگیری ابزارهای مکمل و افزایش شفافیت و اطلاعرسانی با رویکرد حفظ اصول بازار و کشف قیمت تاکید کرد.
ارزیابی وضعیت کنونی بازار سرمایه
یاری با اشاره به نوسانات اخیر بازار، وضعیت کوتاهمدت را محتاطانه ارزیابی کرد که تا حد زیادی ناشی از تحولات بینالمللی است. وی افزود: "این احتیاط قابلفهم و تا حدی منطقی است؛ چون بازیگران بازار در برابر ریسکهای بیرونی محافظهکارانه عمل میکنند." با این حال، وی به گزارشهای ۹ ماهه شرکتها و بهبود عملکرد عملیاتی و سودسازی در بسیاری از آنها اشاره کرد و چشمانداز میانمدت و بلندمدت را بر پایه پارامترهای بنیادی، مثبت اما مشروط به پایداری متغیرهای کلان دانست.
رویکردهای حمایتی سازمان بورس
عضو هیات مدیره سازمان بورس، مجموعه تدابیر حمایتی را در دو محور اصلی تشریح کرد: نخست، تداوم و تقویت نقش صندوقهای توسعه و تثبیت بازار به عنوان خط اول حمایت؛ و دوم، بهکارگیری ابزارهای مکمل برای افزایش اثربخشی حمایتها. وی توضیح داد که در محور اول، این صندوقها خریدهای هدفمند را برای حفظ نقدشوندگی و تعادل عرضه و تقاضا ادامه خواهند داد. در محور دوم نیز، ابزارهایی مانند انتشار اوراق تبعی و سایر اوراق تضمینی در دستور کار قرار دارد تا حضور این صندوقها هم از منظر نقدینگی و هم از منظر پوشش ریسک تقویت شود، بهگونهای که تأثیر آن بر فرآیند کشف قیمت کنترلشده و محدود باشد.
تعامل با ناشران و سهامداران عمده
یاری برگزاری جلسات هماهنگی و حمایتی با ناشران بزرگ و سهامداران عمده را یکی از ابزارهای مهم سازمان برشمرد. به گفته وی، هدف این جلسات افزایش شفافیت و هماهنگی در اطلاعرسانی شرکتها برای معقولسازی انتظارات بازار، و تشویق سهامداران عمده به اتخاذ رفتارهایی است که از فروش هیجانی جلوگیری کرده و به ثبات بازار کمک کند. این جلسات با رویکردی فنی، شامل بررسی برنامه تولید و فروش شرکتها و برآوردهای کوتاهمدت از جریان نقدی، برگزار میشود تا تصمیمات بازار کمتر تحت تاثیر شایعات و بیشتر مبتنی بر اطلاعات واقعی باشد.
تسهیل اعتباری برای تقویت تقاضا
در پاسخ به سوالی درباره بازبینی ضرایب اعتباری کارگزاریها، یاری تاکید کرد که هدف این اقدام، تسهیل کنترلشده ظرفیت اعتباری کارگزاریها است تا بتوانند اعتبار بیشتری به مشتریان واجد شرایط اعطا کنند. وی افزود: "از این طریق، بخشی از نقدینگی لازم برای تقویت تقاضا در بازار فراهم میشود." یاری تصریح کرد که هدف صرفاً تزریق نقدینگی بدون نظارت نیست، بلکه سازمان به دنبال راهکاری هدفمند و مشروط است که هم تقاضا را تقویت کند و هم از انباشت ریسکهای اعتباری سیستماتیک جلوگیری کند.
حفظ سلامت بازار و مکانیزم کشف قیمت
عضو هیات مدیره سازمان بورس درباره نگرانیها از مخدوش شدن روند طبیعی بازار و کشف قیمت توسط مداخلات حمایتی گفت: "این نگرانی را کاملاً وارد میدانم و خودمان نیز در طراحی سیاستها بسیار مراقب هستیم." وی تاکید کرد که هر تمهیدی با هدف حفظ مکانیزمهای بازار مانند کشف قیمت و شفافیت اطلاعات اتخاذ میشود. سازوکارها به گونهای طراحی خواهند شد که حمایتها موقتی، هدفمند و شفاف باشند و مداخلهای که به "تحریف بازار" منجر شود، پذیرفته نیست. این رویکرد شامل شفافسازی در اعلام سیاستها، محدودسازی بازه زمانی اقدامات حمایتی و گزارشدهی منظم از عملکرد ابزارها به ذینفعان است.
مدیریت انتظارات و توصیههای سرمایهگذاری
یاری مدیریت انتظارات را بخش مهمی از وظایف ناظر دانست و راهکارهایی چون اطلاعرسانی شفاف و بهموقع، انتشار دادههای قابل اتکا و تعامل مستمر با فعالان بازار را مطرح کرد. وی همچنین از توسعه دستورالعملهای شفاف برای جلوگیری از شکلگیری شایعات و رفتارهای گروهی خبر داد و از برنامهریزی جلسات آموزشی و نشستهای تحلیلی برای تشریح مبانی تصمیمسازی و کاهش عدم قطعیت گفت. در پایان، وی به سرمایهگذاران خرد توصیه کرد بر مبنای اصول بنیادی و افق زمانی منطقی تصمیمگیری کنند، چرا که بازار در کوتاهمدت میتواند نوسان داشته باشد اما تصمیمات مبتنی بر تحلیل بنیادی و تنوعبخشی، شانس مواجهه با زیانهای ناخواسته را کاهش میدهد.
سازمان بورس نیز در تلاش است تا با ابزارهای معین و شفاف، شرایطی فراهم کند که بازار به مسیر طبیعی خود بازگردد.
