گرانی لوازم خانگی افسار پاره کرد
رکود تورمی و نوسان ارز، قیمت لوازم خانگی از جمله اسنوا را بالا برده و قدرت خرید را در اقتصاد ایران به شدت کاهش داده است.
بازار لوازم خانگی ایران از ابتدای دیماه سال جاری با موج جدیدی از افزایش قیمتها روبرو شده است. این روند، که به گفته فعالان صنفی و فروشندگان، دیگر محدود به اصلاح قیمتهای مقطعی نیست، عملاً به یک فرآیند هفتگی تبدیل شده است. بررسیها نشان میدهد که در برخی کالاها، افزایش قیمت تا ۱۰۰ درصد نیز پیش رفته و عوامل اصلی این جهشها، شامل رشد هزینههای تولید، نوسانات نرخ ارز و بیثباتی در سیاستهای ارزی و تجاری عنوان شده است.
تشدید چرخه گرانی و سردرگمی خریداران
بر اساس گزارشهای میدانی، در ماههای اخیر بسیاری از تولیدکنندگان و عرضهکنندگان لوازم خانگی، با استناد به تغییرات نرخ ارز و افزایش هزینه مواد اولیه، به طور مداوم قیمتهای جدیدی را اعمال کردهاند. این وضعیت باعث شده تا بازار عملاً در یک «چرخه گرانی» قرار گیرد و خریداران با سردرگمی و عدم قطعیت نسبت به قیمتهای روز مواجه شوند.
الگوی افزایش قیمت در این بازار، از روندهای ماهانه یا فصلی فراتر رفته و به گفته برخی فعالان، به شکل هفتگی درآمده است. این موضوع سبب شده تا بسیاری از فروشندگان قادر به ارائه قیمت ثابت برای محصولات نباشند و مصرفکنندگان نیز خرید خود را به تعویق بیندازند. در نتیجه، فضای بازار بیش از پیش ملتهب شده و با کاهش قدرت خرید، لوازم خانگی برای بخش قابل توجهی از جامعه از یک کالای ضروری به کالایی «دور از دسترس» تبدیل شده است.
جهش قیمت محصولات اسنوا از ابتدای دیماه
در میان تولیدکنندگان بزرگ، شرکت اسنوا، به عنوان یکی از برندهای پرمخاطب و دارای سهم قابل توجه در بازار، از ابتدای دیماه افزایش قیمت محصولات خود را اعمال کرده است. بررسیها حاکی از رشد چشمگیر قیمتها در برخی از کالاهای این شرکت است:
- قیمت یخچال و فریزر دوقلو اسنوا با ۴۵ درصد رشد، از ۶۱ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان به ۸۸ میلیون و ۵۵۰ هزار تومان افزایش یافته است.
- ماشین لباسشویی این برند با ۴۴ درصد افزایش قیمت، از ۵۰ میلیون و ۴۸۰ هزار تومان به ۷۲ میلیون و ۴۶۰ هزار تومان رسیده است.
- ساید بای ساید اسنوا نیز با ۳۰ درصد رشد، از ۱۴۴ میلیون و ۴۵۰ هزار تومان به ۱۸۹ میلیون و ۳۳۰ هزار تومان تغییر کرده است.
این افزایشها در شرایطی رخ داده که فعالان بازار میگویند عملاً فروشها از حالت اعتباری و مدتدار خارج شده و بازار به سمت معاملات نقدی حرکت کرده است، که فشار مضاعفی بر خریداران وارد میکند.
اعلام افزایش ۱۰ درصدی دیگر توسط اسنوا
در تحولی تازه، اسنوا در پیامی به نمایندگیهای فروش خود اعلام کرده است که «با توجه به نوسانات اخیر نرخ ارز، از روز شنبه ۲ اسفندماه، قیمت کلیه محصولات این شرکت تا سقف ۱۰ درصد افزایش خواهد یافت. بدیهی است در صورت اعمال افزایش قیمت، سازمان هیچگونه مسئولیتی در قبال سفارشات تکمیلنشده نخواهد داشت.»
این اطلاعیه نشان میدهد که سیاست افزایش قیمت در این شرکت ادامهدار بوده و تولیدکننده با پیشبینی نوسانات ارزی، تلاش دارد قیمتها را بهصورت مرحلهای و مستمر بهروزرسانی کند.
رشد بیسابقه قیمت در سایر برندها و ورود بازار به رکود تورمی
علاوه بر اسنوا، گزارشها حاکی از افزایش سنگین قیمتها در محصولات سایر تولیدکنندگان لوازم خانگی از جمله الکترواستیل، دیپوینت، هیمالیا، بوتان، جی پلاس و آبسال است. به عنوان مثال، قیمت ماشین لباسشویی ۶ کیلویی آبسال از حدود ۱۸ میلیون تومان به ۳۵ میلیون تومان رسیده که نشاندهنده جهشی نزدیک به دو برابر است.
کارشناسان اقتصادی معتقدند بازار لوازم خانگی در شرایط فعلی وارد وضعیت «رکود تورمی» شده است؛ بدین معنا که همزمان با افزایش سریع قیمتها، قدرت خرید مصرفکننده کاهش یافته و معاملات واقعی افت محسوسی داشته است. در این میان، فروشندگان نیز از کاهش تقاضا و افزایش ریسک انبارداری گلایهمند هستند، زیرا کالاهای موجود در فروشگاهها با قیمتهای جدید جایگزین شده و سرمایه در گردش واحدهای صنفی تحت فشار قرار گرفته است.
چشمانداز آینده بازار لوازم خانگی
در مجموع، آنچه امروز در بازار لوازم خانگی مشاهده میشود، تبدیل شدن موج افزایش قیمت از یک روند مقطعی به یک فرآیند پیوسته و حتی هفتگی است. گزارشها نشان میدهد که برخی محصولات در مدت کوتاهی افزایشهای سنگینی را تجربه کردهاند و پیامهای جدید شرکتها نیز حاکی از تداوم گرانی در هفتههای آتی است. کارشناسان هشدار میدهند که اگر این روند با سیاستگذاری شفاف، ثبات ارزی و نظارت جدی همراه نشود، میتواند بازار را بیش از پیش وارد بحران کرده و خرید لوازم خانگی را برای خانوارها به یک چالش جدی و غیرقابل حل تبدیل سازد.