فوری و خطرناک: الشرع، رهبر سابق النصره، با انتقال داعشیها، عراق را به سوی جنگ شیعه-سنی میکشاند! رمزگشایی از چرایی عدم سازش بغداد و دمشق پسا اسد
چالشهای امنیت عراق: از روابط با سوریه و تنشهای منطقهای تا تهدید داعش و فرقهگرایی.
با وجود همسایگی دیرینه، رود فرات که از خاک هر دو کشور میگذرد، و اشتراکات قومی و تاریخی در شهرهای کهن، روابط عراق و سوریه برای دههها با چالشها و تنشهای عمیقی مواجه بوده است. این دو کشور که میتوانستند متحدانی طبیعی باشند، در عمل مسیری متفاوت را طی کرده و روابطشان غالباً مسموم و پیچیده بوده است.
دههها روابط پیچیده و تیره میان دمشق و بغداد
تاریخ معاصر عراق و سوریه سرشار از رقابتهای منطقهای، اختلاف نظرها و گاه درگیریهای نیابتی است که مانع از شکلگیری یک اتحاد پایدار و طبیعی میان آنها شده است. این تضادها ریشههای عمیقی در ایدئولوژیهای متفاوت رژیمهای حاکم و جاهطلبیهای منطقهای داشته که حتی پیوندهای جغرافیایی و فرهنگی را تحتالشعاع قرار داده است. در نتیجه، دهههاست که روابط دمشق و بغداد در هالهای از بیاعتمادی و گاه خصومت سپری میشود.
چالش سازش در دوران پسا اسد
پرسش از چرایی عدم سازش عراق و سوریه در دوران کنونی یا «پسا اسد»، نکتهای کلیدی در تحلیل پویاییهای منطقه است. با وجود تغییرات گسترده در معادلات قدرت در منطقه، به نظر میرسد ریشههای این عدم سازش همچنان پابرجا مانده است. عوامل متعددی از جمله عدم حل و فصل اختلافات تاریخی، نفوذ بازیگران خارجی و تفاوت در رویکردهای سیاسی و امنیتی، همچنان مانع از نزدیک شدن واقعی و شکلگیری یک ائتلاف عادی میان دو کشور میشود.
تأثیر قدرتگیری رهبر پیشین جبهه النصره بر آرایش فرقهای عراق
تحولات اخیر منطقه و قدرتگیری برخی چهرهها، از جمله رهبر پیشین جبهه النصره، پرسشهایی را در مورد آینده آرایش فرقهای در عراق مطرح کرده است. این گمانه مطرح شده که آیا چنین رخدادهایی میتواند زمینه را برای صفآرایی جدیدی میان شیعیان و اهل سنت در عراق هموار کند؟ این پدیده، نگرانیهایی را درباره احیای تنشهای فرقهای و پیامدهای امنیتی آن برای ثبات عراق به دنبال دارد و تحلیلگران را به واکاوی دقیقتر این تحولات واداشته است.
پیامدهای انتقال زندانیان داعش؛ نقش الشرع در پازل امنیتی منطقه
در همین راستا، موضوع انتقال زندانیان گروه تروریستی داعش به عراق و نقش «الشرع» در این فرآیند، از جمله مسائل حیاتی است که پازل امنیتی منطقه را پیچیدهتر میکند. رمزگشایی از چگونگی و چرایی این انتقال و شناسایی دقیق نقش الشرع در آن، از اهمیت بالایی برخوردار است. این اقدام میتواند پیامدهای امنیتی جدی برای عراق به همراه داشته باشد و چالشهای جدیدی را در مبارزه با تروریسم و حفظ امنیت داخلی این کشور ایجاد کند.