شوک منطقه: ایران، سلطان بلامنازع برق خاورمیانه!
غلبه بر ناترازی برق ایران با سرمایهگذاری در آب و برق، تجدیدپذیر و مدیریت مصرف
معاون برنامهریزی و اقتصادی وزارت نیرو با اشاره به افتتاح هزاران پروژه جدید در بخش آب و برق، از دستیابی ایران به قویترین شبکه برق منطقه خبر داد. وی همچنین به رشد چشمگیر ظرفیت انرژیهای تجدیدپذیر و کاهش ناترازی برق کشور اشاره کرد.
افتتاح ۶ هزار پروژه آب و برق با سرمایهگذاری ۱۹۳ هزار میلیارد تومان
یزدان رضایی، معاون برنامهریزی و اقتصادی وزارت نیرو، با تشریح پروژههای آماده بهرهبرداری وزارت نیرو، اعلام کرد که حدود ۶ هزار پروژه در ۳۱ استان کشور در حوزه آب و برق با ارزش سرمایهگذاری بیش از ۱۹۳ هزار میلیارد تومان آماده شده و بخشی از آنها در دهه مبارک فجر و ایام اعیاد شعبانیه افتتاح شده و مابقی نیز به زودی به بهرهبرداری خواهد رسید. وی این پروژهها را هدیه صنعت آب و برق به مردم ایران دانست که با هدف ایجاد پایداری و امنیت در تأمین آب و برق انجام شدهاند.
جزئیات پروژههای حوزه برق
معاون وزیر نیرو به تفکیک جزئیات پروژههای حوزه برق پرداخت و گفت: این مجموعه شامل نیروگاههای حرارتی با ارزشی بالغ بر ۶۲ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان و همچنین طرحهای توسعه، اصلاح و بهینهسازی شبکه برق، خطوط انتقال، پستهای توزیع، فوقتوزیع و انتقال و طرحهای دیسپاچینگ با ارزشی بیش از ۷۳ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان است.
رضایی افزود: علاوه بر این، پروژههای نیروگاههای تجدیدپذیر نیز با حضور ریاست جمهوری افتتاح شد که ۷۵۰ مگاوات ظرفیت جدید خورشیدی به شبکه کشور اضافه کرد. این میزان ظرفیت تقریباً ۱.۴ برابر کل ظرفیت منصوبه خورشیدی در ابتدای دولت کنونی است.
رشد چشمگیر ظرفیت انرژیهای تجدیدپذیر
با افتتاح ظرفیتهای جدید، کل ظرفیت منصوبه انرژیهای تجدیدپذیر کشور به ۴۲۰۰ مگاوات رسید که نسبت به قبل از این دولت حدود سه و نیم برابر رشد داشته است. رضایی تاکید کرد که سهم انرژیهای تجدیدپذیر در سبد تولید برق کشور به ۴.۳ درصد رسیده است. وی دستاوردهای این توسعه را شامل صرفهجویی سالانه حدود ۴۰۰ میلیون مترمکعب گاز طبیعی، ذخیره بیش از ۳۰۰ هزار مترمکعب آب در تولید برق و کاهش بیش از یک میلیون تن آلاینده در محیطزیست دانست. ارزش پروژههای افتتاح شده در بخش تجدیدپذیر بالغ بر ۲۲ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان بوده است.
پروژههای آماده بهرهبرداری در حوزه آب
معاون وزیر نیرو در خصوص پروژههای حوزه آب نیز توضیح داد: هفت طرح و مدول تصفیهخانه فاضلاب با ظرفیت ۱۲۲ هزار مترمکعب در شبانهروز، دو مدول تصفیهخانه آب با ظرفیت ۱۵ هزار مترمکعب، سه سامانه آبشیرینکن با ظرفیت ۱۰ هزار مترمکعب، و بیش از ۹۰ پروژه مهم انتقال آب و آبرسانی به نزدیک هزار روستا نیز در ایام دهه فجر به بهرهبرداری رسیدند.
نقش بخش خصوصی و تامین مالی
رضایی با اشاره به نقش سرمایهگذاری بخش خصوصی اظهار داشت که بخش عمده سرمایهگذاری در نیروگاههای خورشیدی و حرارتی توسط بخش خصوصی انجام شده است. وی تاکید کرد که در بخش برق، اتکای وزارت نیرو به بودجه عمومی دولت محدود است و عمدتاً از محل منابع حاصل از فروش برق فعالیت میشود. در یک سال گذشته، حدود ۱۰۰ هزار میلیارد تومان از بدهیهای صنعت برق به سرمایهگذاران و پیمانکاران تسویه شده است.
وی در ادامه افزود: در بخش آب، هزینههای سامانههای آبشیرینکن و بخشی از تصفیهخانههای فاضلاب با مشارکت بخش خصوصی است، در حالی که هزینههای شبکههای آبیاری و زهکشی و تصفیهخانههای آب شرب از محل منابع عمومی تامین شدهاند.
قویترین شبکه برق منطقه و کاهش ناترازی
معاون برنامهریزی و اقتصادی وزارت نیرو با تاکید بر اینکه ایران امروز قویترین شبکه برق منطقه را در اختیار دارد، گفت: طراحی شبکه، جانمایی نیروگاهها و بارگذاری ظرفیتها به گونهای انجام شده که هم پایداری شبکه حفظ شود و هم ظرفیت انتقال و تبادل انرژی فراهم باشد. وی افزود که با این حال، جای کار بسیاری برای توسعه و تقویت شبکه برق وجود دارد و طرحهای متعددی برای توسعه خطوط انتقال، پستهای فوقتوزیع، اصلاح آرایش شبکه، کاهش تلفات، افزایش تابآوری و هوشمندسازی شبکه در دستور کار قرار دارد.
رضایی درباره وضعیت ناترازی برق کشور گفت: در ابتدای این دولت، در پیک مصرف گذشته، حدود ۱۸ هزار مگاوات ناترازی بین نیاز مصرف در اوج بار و ظرفیت تولید همزمان وجود داشت. وی با اشاره به کاهش ۴۰ درصدی ظرفیت نیروگاههای برقآبی به دلیل کاهش بارشها در سال گذشته، اظهار داشت که با استفاده بهینه از نیروگاههای موجود و توسعه نیروگاههای حرارتی و تجدیدپذیر، این ناترازی کاهش یافته است. مجموع اقدامات صورتگرفته منجر به تولید ۵۸ درصد بیشتر از نیروگاههای تجدیدپذیر، ۳۸ درصد از مولدهای مقیاس کوچک و ۳ درصد از نیروگاههای حرارتی بزرگ شد.
مدیریت مصرف و تامین برق صنایع
معاون وزیر نیرو با قدردانی از همکاری مردم در برنامههای مدیریت مصرف گفت: در اوج بار گذشته نه تنها رشد مصرف برق نداشتیم، بلکه حدود ۳ درصد کاهش مصرف ثبت شد و با مدیریت مصرف، ۷ درصد برق بیشتری به صنایع مولد تحویل داده شد. به طور مشخص، صنایع فولادی امسال نسبت به سال قبل ۱۷ درصد برق بیشتری دریافت کردند.
رضایی افزود: ناترازی برق امسال به حدود ۱۴ هزار مگاوات رسید و وظیفه وزارت نیرو افزایش ظرفیت تولید برای کاهش بیشتر این فاصله است.
برنامههای تابستان و هوشمندسازی شبکه
وی در خصوص برنامههای تابستان و مدیریت مصرف برق گفت: بر اساس قانون برنامه هفتم توسعه، مصرف برق تا سقف الگوی مجاز با قیمت یارانهای تأمین میشود و مصرف مازاد محدود خواهد شد. مشترکان برای مصرف مازاد امکان تأمین برق از بورس انرژی را خواهند داشت. الگوی مصرف بر اساس مصرف ۷۵ درصد مشترکان هر منطقه تعیین میشود و با هوشمندسازی شبکه، نصب کنتورهای هوشمند و ابزارهای کنترلی جدید، مدیریت مصرف با هدف حفظ پایداری شبکه و رعایت عدالت در توزیع برق اجرا خواهد شد. در همین راستا، قرارداد نصب حدود چهار میلیون کنتور هوشمند منعقد شده و عملیات اجرایی آن بهزودی آغاز میشود.
وضعیت منابع آبی و لزوم مدیریت مصرف
رضایی در پایان سخنان خود درباره وضعیت کنونی منابع آب کشور گفت: با وجود بارشهای خوب اخیر، کشور پنج سال خشکسالی متوالی را پشت سر گذاشته و ذخایر آبی هنوز به شرایط نرمال نرسیده است، از این رو مدیریت مصرف آب همچنان ضروری است.
وی ضمن گرامیداشت یاد و خاطر شهدای صنعت آب و برق، از مردم درخواست کرد که با حضور مسئولانه و مطالبهگرانه، همچنان در کنار خدمتگزاران خود در صنعت آب و برق باشند.